dādestān ī mēnōg xrad | Sentences of the spiritual wisdom (MX)

 
 
The dādestān ī mēnōg xrad (also called the dānāg ud mēnōg xrad ‘The Wise and the Spiritual Wisdom’) is a Pārsīg book in form of the questions of a wise (dānāg) from the Innate Wisdom (āsn xrad) who is with Ahura Mazdā. The word mēnōg xrad means ‘spiritual wisdom’ or ‘wisdom in the world of thought’ (or, as understood by Nairyōsangh, paralokīyā buddhiḥ ‘the other world’s wisdom’). The book was transcribed into Pāzand and translated into Sanskrit by Nairyōsangh. It was translated into Persian and Gujarati by the Parsi priests of Persia and India. There are at least two versions of it in Persian verse, one composed by Marzbān Rāvarī, and another by (Dārāb) Hormazyār Frāmarz Sanjāna. There are also many versions of it in Persian prose.
 
 

 
Preface by Nairyōsangh:
 
nāmnā sarvāṅgiśaktyāca sāhāyyenaca svāmino ahuramajdasya mahājñāninaḥ, śuddhiḥ śubhā bhūyāt, pravṛttiḥ prasiddhiśca uttamadīneśca mājdaīasnyā, vapuṣica pāṭavaṃ dīrghaṃ jīvitanca sarveṣām uttamānām uttamamanasāṃ.
iyam pahilavī-ma’inīū-ṣarddanāmnī paralokīyā buddhiḥ, mayā na’irīūsanghena dhavalasutena, pahilavībhāṣāyā saṃskṛtabhāṣāyām avatāritā, viṣama-pārasīkākṣarebhyeśca avistākṣaraḥ likhitā, śubhaprabodhāya uttamānāṃ śikṣāśrotṛīnāṃ satyacetasāṃ.
praṇāma uttamebhyaśca śuddhamatebhyaḥ satyajihvebhyaḥ satyasamācārebhyaḥ.

 
 
 
‘Through the name and omnipotence and favour of the lord Ahura Mazdā, the great wise, may there be purity (/holiness), splendour and progress and success of the Daēnā Māzdayasni, bodily health and long life of all the good (/excellent) <and> good-minded.
This Pahlavi (book), called Mēnōg Xrad, ‘wisdom of the other world’, is translated by me, Nairyōsangh son of Dhaval, from the Pahlavi language into the Sanskrit language, and transcribed from the difficult Pārsīg writing into the Avesta writing, for the agreeable understanding of the good hearers of the teaching, the true-minded.
Salutation to the good, the pure-thinking, the true-speaking, the just-acting.’
 
 

 
mādayān | Text
 
ped nām ud nērōg ud ayyārīh ī dādār Ohrmazd ud amehrspendān ud huxvadāyān ud hudāgān yazdān ī mēnōgān ud yazdān ī gētīgān ped nēk jahišn ud xūb murvāg, nibēsem dādestān ī mēnōg xrad ped yazdān kām.
 
 

dādestān ī mēnōg xrad

 
(1) ped nām ud šnāyišn ī vispān-sūd dādār Ohrmazd, (2) ud harvisp mēnōg ud gētīg yazdān, (3) ud frahangān frahang, ī dēn ī mazdesn, (4) kē-š ēdōn bunxān ī dānāgīh frāzvizīdār. u-š (5) ped xvarrah ud kām ī do oxān abzōnīgān, āfrāh ī dādār Ohrmazd (6) ud harvisp meh-ōzān yazdān, (7) ud pur-āsān frayādišnīh (pardazišnīh??) ī yazdān, vāspuhragān cimīg-varzišnān dāngān, (8) pādāšnīhā nōg nōg ō xvēšēnīdārīh ī xrad, (9) ped stabrīhā nīrmad-vindišīh ī do-oxānīg, ī ō tan ud ruvān bēšazgardum.
 
 

1

 
(10) cōn andar abēzag, abdān abd, abēgumān ud anhangōšīdag veh dēn ī mazdesnān ped gōbišn ī dādār Ohrmazd ud Spitāmān Zardušt ped vas gyāg vizīrēnīd ēsted (11) kū: ōy ī visp-veh dādār ēn dām ped xrad dād, (12) /u-šān vinirdīhā??/ dāštārīh ped xrad. (13) ud asīz (asazišnīg??) ud apedyārag hān ī hamē-ud-hamē-ravišnīh anōšagīh nīrmadumandīh abzār ī xrad rāy abāz ō xvēš kuned.
 
(14) im cim rāy pēdāg (15) kū dānāg-ē būd kē-š guft (16) kū: agar ēn āšnāg kū yazdān dēn rāstīh ud dād frārōnīh ud abar dām nēkīh-kāmag ud abaxšāyišnīg, (17) cē rāy frahist mardōm vas-kēš ud vas-vurravišn ud vas-bunēšt hend? (18) ud frahist hān ī-š kēš ud dād ud vurravišn ped xīr ī yazdān vizendgār ud nē xūb? (19) ud ēn-z handēšīd (20) kū: vizīdār būdan ped ēn tis rāy ranz abar barišn; (21) ud ped ēn tis āgāh abāyed būdan. (22) cē ped frazāmgārīh, hān ī tan ō +xāk gumēzīhed, ud abestām ō ruvān baved. (23) ud harv kas ruvān rāy ranz abar barišn. (24) ud az kār ud kirbag āgāh bavišn. (25) cē hān kirbag ī mard anāgāhīhā kuned kirbag kem; (26) ud hān vināh ī mard anāgāhīhā kuned vināh ×ō bun ōh baved. (27) ud az abestāg pēdāg (28) kū: nē-š tis grift kē-š nē ruvān grift (29) dā nūn; ud nē tis gīred kē nē ruvān gīred (30) az-iz man frāz. (31) cē mēnōg ud gētīg ēdōn humānāg cōn drubuštīh do. (32) ēk ēvar pēdāg kū bē stānend, ud ēk stadan nē šāyed.

(33) pas hambār ī hān kunišn veh kē ēvar pēdāg kū stadan nē šāyed. (34) ud ka ped ēd rāyēnišn abar nigerīd, (35) ped xrad-xvāstārīh andar ēn gēhān šahr šahr ud pāygōs pāygōs franaft; (36) ud az vas (harv??) kēš ud vurravišn ī avēšān mardōmān ī-šān ped dānāgīh abērdar menīd pursīd ud vizust ud abar mad. ud ka dīd kū ēk andar did ēdōn hambasān(īg) hend nē az dahišn ī yazdān sazed būdan. (39) cē yazdān dēn rāstīh ud dād frārōnīh. (40) ud ped ēn abēgumān būd kū harv kē nē ped ēn abēzag dēn, ēg-išān ped harv tis gumānīgīh (41) ud ped hamāg cim šēbišn vēnend.

(42) pas az hān ped pursīdārīh ud varzīdārīh ī dēn toxšāgdar būd, (43) ud az dastvarān ī (ped) ēn dēn ī dānāgdar ud dēnāgāhdar būd hend pursīd (44) kū: ped dārišn ī tan ud būzišn ī ruvān tis cē veh ud pahlumdar?

(45) u-šān ped pēdāgīh ī az dēn guft (46) kū: az nēkīh ī ō mardōmān rased xrad veh. (47) cē gētīg ped nērōg ī xrad šāyed rāyēnīdan. (48) ud mēnōg-iz ped nērōg ī xrad ō xvēš šāyed kirdan. (49) ēn-z pēdāg kū: Ohrmazd ēn dām ud dahišn ī andar gētīg ped āsn xrad dād ēsted. (50) ud gētīg-iz ud mēnōg rāyēnīdārīh ped xrad.
 
(51) ud ka vazurg-sūdīh ud arzumandīh ī xrad ped hān ēvēnag dīd andar Ohrmazd ī xvadāy ud amehrspendān ud mēnōg xrad spāsdār būd. (52) ud mēnōg xrad ped panāhīh grift. (53) mēnōg xrad rāy namāz ud peristišn vēš kird kū abārīg amehrspendān. (54) ud ēn-z dānist kū: hamāg kār ud kirbag ud kunišn ī frārōn ped nērōg ī xrad ō xvēš šāyed kirdan. (55) ud toxšāg abāyed būdan ped hušnūdīh ī mēnōg xrad. (56) ud az hān frāz ped yazišn ī mēnōg xrad kirdan toxšāgdar būd.

(57) pas az hān mēnōg xrad menišn ud kāmag ī hān dānāg rāy tan aviš pēdāgēnīd, (58) u-š aviš guft (59) kū: dōst ī stāyīdār veh az ahlāyīh ī pahlum, (60) āfrāh xvāh az man, mēnōg xrad, (61) kū-t rāh-nimāy bavam ō hušnūdīh ī yazdān ud vehān, ud ped gētīg dārišn ī tan, ud ped mēnōg bōxtārīh ī ruvān.
 
 

2


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cōn šāyed xvāstan dārišn ud pedīxīh ī tan jud az zyān ī ruvān, ud bōxtārīh ī ruvān jud az zyān ī tan?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
hān ī az tō keh ped hamtāg dār, ud hamtāg ped azišmeh, (5) ud azišmeh ped sālār, ud sālār ped xvādāy dār; (6) ud andar xvadāyān ēkānag ud framānburdār ud rāstgōbišn bāš; (7) ud andar +hamayyārān ērdan ud carb ud hucašm bāš.
 
(8) spazgīh mā kun (9) kū-t dusravīh ud durvandīh aviš nē rased. (10) cē guft ēsted (11) kū: spazgīh grāndar kū jādūgīh. (12) ud andar dušox harv druz dvārišn ō pēš, ud druz ī spazgīh grān-vināhīh rāy dvārišn ō pas.

(13) āz-kāmagīh mā kun (14) kū-t Āz dēv nē frēbed (15) u-t xīr ī gētīg abēmizag ud hān ī mēnōg vin nē baved.

(16) +xēšmenīh mā kun. (17) cē mard ka xēšm gīred ēg-iš kār ud kirbag ud namāz ud peristišn ī yazdān framōš baved (18) u-š hāmōyēn vināh ud bazag ō menišn ōfted ud dā bē nišastan ī xēšm (19) hāvand Ahrmen guft ēsted.
 
(20) bēš mā bar. (21) cē ōy ī bēšburdār rāmišn ī gētīg ud mēnōg vin baved. (22) u-š kāhišn ō tan ud ruvān ōfted.

(23) varanīgīh mā kun (24) kū-t az xvēš kunišn zyān ud pašīmānīh nē rased.

(25) arešk ī abārōn mā bar (26) kū-t zīndagīh abēmizag nē baved.

(27) nang rāy vināh mā kun. (28) cē nēkīh ud +agrāyīh ud hangadīh ud pādixšāyīh ud hunar ud šāyendagīh nē ped kām ud kunišn ī mardōmān, bē ped brihēnišn ī spihr ud kāmag ī yazdān baved.

(29) būšāsp mā varz (30) kū-t kār ud kirbag ī abāyed kirdan agird nē māned.

(31) zan ī ped-gōhr vizīn. (32) cē hān veh ī ped abdum husravdar.

(33) drāyān-jōyišnīh mā kun (34) kū-t andar hurdad ud amurdad amehrspend āstār ī grān nē jahed.

(35) višād-dvārišnīh mā kun (36) kū-t ped dopāyān ud cahārpāyān zyān, ud ped frazendān vizend nē rased.

(37) amōg (ēmōg??) mā rav (38) kū-t āstār ī grān ō ruvān nē rased.

(39) az pāy pēšār(vār) mā kun (40) kū ped dād ī dēvān griftār nē bavē, (41) u-t hān vināh rāy +dēv(ān) ō dušox nē kišā(n)d.

(42) toxšāg ud peymānīg bāš (43) ud az frārōn-toxšāgīh ī xvēš xvar, (44) ud yazdān ud vehān bahr kun; (45) u-t +ēd ēdōn-varzīdārīh andar xvēškārīh mahist kirbag.

(46) az xvāstag ī kasān mā appar (47) kū-t frārōn toxšāgīh ī xvēš vin nē baved. (48) cē guft ēsted (49) kū: kē nē az frārōn toxšāgīh ī xvēš bē az anī tis xvared ōy ēdōn humānāg cōn kē sar ī mardōmān ped dast dāred, ud mazg ī mardōmān xvared.

(50) az zan ī kasān pahrixtār bāš. (51) cē-t ēn harv sē vin šāyed būdan, ham xvāstag ud ham tan ud ham ruvān.
 
(52) abāg dušmenān ped dādestān kuš; (53) abāg dōstān ped pesann ī dōstān rav.

(54) abāg kēnvar mard nibard mā bar, (55) u-š ped tis-iz ēvēnag mā āzār.

(56) abāg āzvar mard hambāy mā bāš, (57) u-š ped sālārīh mā gumār.

(58) abāg spazg mard ō dar ī pādixšāyān mā šav.

(59) abāg dusrav mard peyvann mā kun.

(60) abāg dušāgāh mard hamkār ud hamtōzīg mā bāš.

(61) abāg halag mard pehikār mā kun.

(62) abāg mastōg mard ped rāh mā rav.

(63) az vadgōhr mard abām mā stān.

(64) ped spāsdārīh andar yazdān ud yašt ud niyāyišn ud yazišn ud azbāyišn ud hamuxtārīh ī frahang kirdan toxšāg ud gyānabespār bāš. (65) cē guft ēsted (66) kū: ped jahišnayyārīh ī ped mardōmān xrad veh; (67) ud ped nām xvāstan ud ruvān bōxtan bavandagmenišnīh veh; (69) ud ped ōstīgān-gōbišnīh dād-nēk-barišnīhā rāstīh veh; (70) ud ped kār-raftārīh toxšāgīh veh; (71) ud ped harv kas pediš vistāx būdan avestvārīh veh; (72) ud ped nēkīh-aviš-madārīh spāsdārīh veh; (73) ud ped xvēštan anērang dāštan peymān-gōbišnīh ped rāh ī rāstīh veh; (74) ud ped abāz dāštan ī ebgad ud pedyārag az xvēš tan xvēškārīh veh; (75) ud pēš ī xvadāyān ud pādixšāyān peymāngōbišnīh, ud ped hanzaman xūb-drenzišnīh veh; (76) ud ped dōstān āsānīh ud menišnīg +dōstīh veh; (77) ud ped hamāl-ō-xvēš-kirdārīh sōg-dādārīh veh; (78) ud andar azišmehān carbīh ud ērdanīh veh; (79) ud andar aziškehān sāxtārīh ud huēvāzīh veh; (80) ud andar kirdagārān spās-gōbišnīh ud āzādīh-kirdārīh veh; (81) ud andar hamtōhmagān ×humihrīh veh; (82) ud andar tandrustīh peymānīg-xvarišnīh ud tan ped kār dāštan veh; (83) ud andar spās-šnāsān kirdārīh veh; (84) ud andar sālārān ēkānagīh ud sūd-xvāstārīh veh; (85) ud andar ēkānagān ud bannagān nēkdāštārīh ud bīm-nimūdārīh veh; (86) ud andar xvēš tan kem-ranz-dāštārīh hunsandīh veh; (87) ud andar sālārīh vehān ped vehīh ud vattarān ped vattarīh bē šnāxtan, vehān pādāšn ud vattarān avvēnišn kirdan veh; (88) ud ped harv gāh ud zamān tan az vināh pahrixtan ud ped kirbagīg kār toxšāg būdan veh; (89) ud ped harv rōz Ohrmazd ped dādārīh ud Ahrmen ped murnzēnīdārīh menīdan ud andar āyād dāštan veh; (90) ud ped anāzarmīh aviš nē madan xvēš-tan-šnāsīh veh. (91) ēn hamāg drust ud rāst ud hamgōnag ast; (92) bē xvēškārīh ud pāduzvānīh azabar ī harv tis.

(93) az uzdēs-peristišnīh ud dēvīzagīh dūr pahrēz. (94) cē pēdāg (95) kū: agar Kay-Hōsrō uzdēszār ī ped var ī Cēcist nē kand hād andar ēn si-hazārag Ušīdar ud Ušīdarmāh ud Sōšāns kē jud jud ped harv hazārag sar az avēšān ēk āyed kē harv kār ī gēhān abāz virāyed ud mihrōdruzān ud uzdēsperistān ī andar kišvar bē zaned ēg pedyārag ēdōn stahmagdar būd hād kū ristāxēz ud tan ī pasēn kirdan nē šāyist hād.

(96) ped hambār kirdan ī kirbag toxšāg bāš (97) kū-t ped mēnōgān ō frayād rased.

(98) ped ēc nēkīh ī gētīg vistāx mā bāš. (99) cē nēkīh ī gētīg ēdōn humānāg cōn abr (×vafr) ī ped absālān rōz āyed kē ped ēc kōf abāz nē pāyed.

(100) vas gētīg-ārāy mā bāš. (101) cē gētīg-ārāy mard mēnōg-višōb baved.

(102) ped xīr ud xvāstag ī vas vistāx mā bāš. (103) cē-t ped frazām hamāg abāyed hištan.

(104) ped pādixšāyīh vistāx mā bāš. (105) cē-t ped frazām abādixšāy abāyed būdan.

(106) ped āzarm ud grāmīgīh vistāx mā bāš. (107) cē ped mēnōg āzarmīgīh nē frayāded.

(108) ped peyvann ud tōhmag ī vazurg vistāx mā bāš. (109) cē-t ped frazām abestām ō kunišn ī xvēš baved.

(110) ped zīndagīh vistāx mā bāš. (111) cē-t abdum margīh abar rased, (112) ud nasā sag ud vay kirrēned, (113) ud +ast ō zamīg ōfted. (114) ud dā sē rōz-šabān ruvān ped bālēn ī tan nišīyed. (115) ud rōz ī cahārum andar ušbām ped abāgīh ī Srōš-ahlā ud Vāy ī Veh ud Vahrām ī amāvand hamēstārīh ī Astōvihād ud Vāy ī Vattar ud Frazēšt dēv ud Nizēšt dēv duškām-kirdārīh ī Xēšm ī anākkirdār ī xur(vi)druš dā ō Cinvad Puhl ī buland ī sahmgen (šaved) kē harv ahlav ud durvand aviš madār, (116) ud vas hamēstār ānōh pād ēstend, (117) ped anākkāmagīh ī Xēšm ī xurdruš ud Astōvihād kē hāmōyēn dām ōbāred ud sagrīh nē dāned. (118) ud meyānjīgīh ī Mihr ud Srōš ud Rašn, (119) ud tarāzēnīdārīh ī Rašn ī rāst (120) ped tarāzūg ī mēnōgān kē ēc kustag ōgrā nē kuned nē ahlavān rāy ud nē-z durvandān, nē xvadāyān rāy ud nē-z dahyubedān; (121) cand mōy-ē tāg bē nē varded, ud āzarm nē dāred, (122) ud hān ī xvadāy ud dahyubed abāg hān ī xvardagdum mardōm ped dādestān rāst dāred.

(123) ud ka ruvān ī ahlavān ped hān puhl videred, ē frasang humānāg hān puhl pahnāy baved, (124) ud hān ī ahlav ruvān ped abāgīh ī Srōš ī ahlav bē videred; (125) u-š hān ī xvēš nēk kunišn ped kenīg kerb ō pedīrag āyed, (126) ī az harv kenīg-ē ped gēhān huzihrdar ud veh. (127) ud hān ī ahlav ruvān gōbed (128) kū: «tū kē hē kē-m hagriz kenīg-ē az tō huzihrdar ud veh ped gētīg nē dīd?»

(129) ped pesox peyvāzed hān kenīg kerb (130) kū: «an nē kenīg, bē kunišn ī nēk ī tō ham, juvān ī humenišn ī hugōbišn ī hukunišn ī hudēn. (131) cē tō ka ped gētīg dīd kē dēvīzagīh kird ēg tū nišast hē u-t yazišn ī yazdān kird. (132) ud ka-t dīd kū kas kē stahm ud appar kird ud veh-mardōm bēšīd ud tar kird ud xvāstag az bazag handuxt, ēg tō stahm ud appar ī xvēš az dāmān abāz dāšt; (133) u-t veh mardōm menīd, ud aspanz ud pedīriftārīh kird, u-t dāšn dād (134) kē az nazdīk frāz mad, ud kē-z az dūr. u-t xvāstag-iz az frārōnīh handuxt. (135) ud ka tō dīd kē drō-dādvarīh ud pārag-stānišnīh kird, u-š gugāyīh ped drō dād, ēg tū nišast hē, u-t drenzišn ī +rāst ud +frārōn guft. (136) an ham ēd ī tō humat ud hūxt ud huvaršt ī-t menīd ud guft ud kird. (137) cē ka burzišnīg būd ham, ēg-it burzišnīgdar bē kird ham. (138) ud ka grāmīg būd ham, ēg-it grāmīgdar bē kird ham. (139) ud ka xvarrahumand būd ham, ēg-it xvarrahumanttar-z bē kird ham.»

(140) ud ka az ānōh frāz raved, ēg-iš vād-ē ī hubōy ō pedīrag āyed ī az hamāg hubōyīh hubōydar. (141) pursed hān ī ahlavān ruvān az Srōš (142) kū: «ēn cē vād ast ī-m hagriz ped gētīg vād ī ēdōn hubōy ō mārišn nē mad?»
 
(143) ēg Srōš ahlav ō hān ī ahlavān ruvān peyvāzed (144) kū: «ēn vād az vahišt ast kē ēdōn hubōy.»

(145) pas fradum gām ped humat, ud didīgar ped hūxt, ud sidīgar ped huvaršt abar +ahrāmed, (146) ud cahārum gām bē ō hān ī asar-rōšnīh ī hamāg-xvāhrīh abar rased; (147) u-š hāmōyēn yazdān ud amehrspendān ō pedīrag āyend, (148) ud soxan aziš pursend (149) kū: «cōn az hān ī sīzumand ī bīmumand ī vas-anāgīh oxān, ō ēn ī asīz oxān ī apedyārag mad hē juvān ī humenišn ī hugōbišn ī hukunišn ī hudēn?»

(150) pas Ohrmazd ī xvadāy gōbed (151) kū: «-š mā soxan aziš pursed. cē az hān ī grāmīg tan judāg, ud ped hān ī bīmgen rāh āmad ēsted. (152) u-š xvarišnān ī xvaštum, hān ī medyōzarm rōvn aviš bared (153) kū-š āsāyed ruvān az hān ī si-šabag puhl ī-š az Astōvihād ud abārīg dēvān aviš mad, (154) u-š ped gāh ī harvisp-pēsīd abar nišāned.»

(155) cōn pēdāg (156) kū: ahlav nar ud nārīg pas az (tan ud bōy) bē-viderišnīh xvaštum az xvarišnān mēnōgān yazdān ahī hān ī medyōzarm rōvn barend, u-š ped gāh ī harvisp-pēsīd bē nišānend; (157) dā (ō) hamē hamē-ravišnīh ped harvisp-xvārīh ēsted abāg mēnōgān yazdān hamē-ravišnīhā.

(158) ud ka ōy ī durvand mīred, ēg-iš ruvān sē rōz-u-šabān ped nazdīkīh ī kamāl ī ōy durvand dvāred ud griyed (159) kū: «ō kū šavam ud nūn kē ped panāh gīram?» (160) ud hāmōyēn vināh ud bazag ī-š ped gētīg kird andar hān sē rōz-u-šabān ped cašm vēned. (161) rōz ī cahārum Vizarš dēv āyed ud ruvān ī durvandān ped hān ī vattar šōn (bann) banned; (162) ud ped hamēstārīh ī Srōš ī ahlav nayed dā ō Cinvad Puhl. (163) ēg Rašn ī rāst hān ruvān ī durvand ped durvandīh āškārag kuned.

(164) pas Vizarš dēv hān ī durvandān ruvān gīred, ud anāzarmīhā ud xēšmkāmagīhā zaned ud vināhed. (165) ud hān ī durvandān ruvān burzvāngīhā griyed ud brāmed, ud vas xvāyišn lābakkarīhā xvāhed, ud vas kušišn ī gyān-+apettūgīhā kuned. (166) ud ka-š tis-iz kušīdārīh ud lābakkarīh nē cār, u-š az bayān ud az-iz ×yazdān kas ō frayād nē rased, bē-š Vizarš dēv akumandīhā ō hān ī +azēr dušox kišed.

(167) ud pas kenīg-ē ī ō kenīgān nē humānāg ō pedīrag āyed. (168) ud gōbed hān ī durvandān ruvān ō hān duš-kenīg (169) kū: «tū kē hē kē-m hagriz ped gētīg duškenīg-ē az tō duštar ud zēšttar nē dīd?»

(170) u-š ped +pesox aviš gōbed (171) kū: «an nē kenīg, bē kunišn ī tō ham zēšt ī dušmenišn ī dušgōbišn ī duškunišn ī dušdēn. (172) cē ka-z tō dīd kē yazišn ī yazdān kird, ēg-iz tū nišast hē u-t dēvīzagīh kird, (173) ud dēvān ud druzān peristīd. (174) ud ka-z-it dīd kē veh mardōm tar ud anāzarmīg kird, ud dāšn nē dād, ud dar-z bē bast. (176) ud ka tō dīd kē dādvarīh ī rāst kird, ud pārag nē stad, ud gugāyīh ī rāst dād, ud drenzišn ī frārōn guft, (177) ēg-iz tū nišast hē, u-t dādvarīh ī drō kird, u-t gugāyīh ped drō dād, u-t drenzišn ī +abārōn guft. (178) an ham ēd ī tō dušmat ud dušūxt ud dušvaršt ī-t menīd ud guft ud kird. (179) cē ka an aburzišnīg būd ham, ēg-it aburzišnīgdar-z bē kird ham. (180) ud ka anāzarmīg būd ham, ēg-it anāzarmīgdar-z bē kird ham. (181) ud ka ped gāh ī cašmagāhān nišast ham, ēg-it cašmagāhdar-z bē kird ham.»

(182) pas fradum gām ped dušmat, ud didīgar gām ped dušūxt, ud sidīgar gām ped dušvaršt andar šaved; (183) ud cahārum gām ō pēš ī Gennāg Mēnōg ī durvand ud abārīg-iz dēvān andar dvāred. (184) u-š dēvān afsōs ud riyahrīh pediš kunend (185) kū: «-t az Ohrmazd ī xvadāy ud amehrspendān ud vahišt ī hubōy ud huram cē must ud gilag būd ka-t ō vēnišn ī Ahrmen ud dēvān ud dušox ī tārīk āyāst (186) ka-t amā anāgīh pediš kunem ud nē āmurzem ud dagr-zamān anāgīh vēnē?»

(187) ud drāyed Gennāg Mēnōg ō dēvān (188) kū: «-š mā soxan aziš pursed (189) kē hān ī grāmīg tan judāg ud ped hān ī vattar vidarg bē āmad ēsted; (190) bē-š aviš bared rīmandum ud vattardum az xvarišnān ī ped dušox parvārd ēsted.»

(191) āvarend viš ud zahr +ī mār ud gazdum ud abārīg-iz xrafstar ī ped dušox, (192) u-š xvard dahend. (193) ud dā ristāxēz ud tan ī pasēn ped vas anāgīh ud pādifrāh ī ēvēnag ēvēnag ped dušox abāyed būd. (194) pargast kū ānōh xvarišn šāyed xvard bē +pūd hangōšīdag xūn humānāg.

(195) mēnōg āsnxrad ō dānāg guft (196) kū: ēd ī-t ped dārišn ī tan ud būzišn ī ruvān rāy pursīd, u-m xūbīhā aviš guft, ud handarzēnīd hē. (197) aviš nēk pardaz, ud ped kār dār. (198) cē-t ēd ast mahist rāh ped dārišn ī tan ud būzišn ī ruvān.
 
 

3


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
rādīh veh, ayāb rāstīh, (3) ayāb spāsdārīh, ayāb xrad, (4) ayāb bavendag-menišnīh, ayāb hunsandīh?

(5) mēnōg xrad pāsox kird (6) kū:
ped ruvān rādīh, ud ped hamāg gēhān rāstīh, (7) ud andar yazdān spāsdārīh, ud ped tan ī mard xrad, (8) ud ped hamāg kār bavendag-menišnīh, ud ped āsānīh ī tan ud zanišn ī Ahrmen ud dēvān hunsandīh veh.
 
 

4


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kirbag-ē kadām meh ud veh?

(3) mēnōg xrad pāsox kird (4) kū:
mahist kirbag rādīh; ud didīgar rāstīh ud xvēdodah; (5) ud sidīgar gāhāmbār; ud cahārum hamāgdēn; (6) ud panzum yazišn ī yazdān ud aspanz ī kārdāgān kirdan; (7) ud šašum harv kas rāy nēkīh abāyistan; (8) ud haftum hucašmīh ped vehān.
 
 

5


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
zamīg kadām šāttar?

(3) mēnōg xrad pāsox kird (4) kū:
zamīg hān šāttar kē-š mard ī ahlav ī rāst-gōbišn mānišn pediš kuned; (5) didīgar kē mān ī ātašān pediš kunend; (6) sidīgar ka-š gāvān ud gōspendān pediš xvafsend; (7) cahārum avarzīd ud anābādān zamīg ka abāz ō varz ud ābādānīh dārend; (8) panzum kē gilistag ī xrafstarān aziš kanend; (9) šašum kē yazišn ud rasišn ī yazdān, ud niyāyišn ī vehān, abar baved; (10) haftum ka hān ī avīrān ābādān kunend; (11) aštum ka az xvēšīh ī vattarān ō xvēšīh ī vehān rased; (12) nōhum ka bar ud ×bīz ī aziš baved, yazdān ud vehān ud arzānīgān bahr kunend; (13) dahum kē zōhr ud yazišn pediš kunend.
 
 

6


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
zamīg kadām dušrāmdar?

(3) mēnōg xrad pāsox kird (4) kū:
zamīg hān bišttar kē dušox pediš kirrēnīd ēsted; (5) didīgar ka-š mard ī ahlav ī avināh pediš ōzanend; (6) sidīgar kē dēv ud druz xvaran (handvaran??) pediš kunend; (7) cahārum kē uzdēszār pediš kunend; (8) panzum ka mard ī durvand ī anākkirdār mānišn pediš kuned; (9) šašum ka nasā azēr nigān kird ēsted; (10) haftum ka xrafstar gilistag pediš dāred; (11) aštum ka az xvēšīh ī vehān ō xvēšīh ī vattarān rased; (12) nōhum ka hān ī ābādān avīrān kunend; (13) dahum kē šīvan ud mōyag pediš kunend.
 
 

7

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
vahišt cōn ud cand? (3) ud hamestagān cōn ud cand? (4) ud dušox cōn ud cand? (5) ud ahlavān andar vahišt dādestān, ud nēkīh az cē? (6) ud durvandān andar dušox anāgīh ud pedyārag cē? (7) ud avēšān kē ped hamestagān hend dādestān cē ud cōn?

(8) mēnōg xrad pesox kird (9) kū:
vahišt fradum az star pāyag dā māh pāyag; (10) didīgar az māh pāyag dā xvaršēd pāyag; (11) sidīgar az xvaršēd pāyag dā garōdmān kū dādār Ohrmazd abar nišīyed; (12) vahišt fradum humat, ud didīgar hūxt, ud sidīgar hvaršt.

(13) ahlavān andar vahišt azarmān ud amarg ud abīm ud abēš ud apedyārag hend; (14) ud harv gāh pur-xvarrah ud hubōy ud huram ud pur-rāmišn ud pur-nēkīh hend; (15) ud harv zamān vād ī hubōy ud bōy ī sprahmān humānāg ō pedīrag āyed ī az harv xvašīh xvaštar, ud az harv hubōyīh hubōydar. (16) u-šān az būd ī ped vahišt sagrīh nēst. (17) u-šān nišast ud ravišn ud vēnišn ud rāmišn abāg yazdān ud amehrspendān ud ahlavān dā hamē ud hamē-ravišnīh.

(18) hamestagān rāy pēdāg kū az zamīg dā star pāyag; (19) ud bē sarmāg ud garmāg enyā-šān tis-iz pedyārag nēst.

(20) dušox fradum dušmat, ud didīgar dušūxt, ud sidīgar dušvaršt; (21) cahārum gām durvand mardōm ō hān ī tārīgdum dušox rased; (22) u-š frāz ō nazdīgīh ī Ahrmen ī durvand nayend. (23) u-š Ahrmen ud dēvān afsōs ud riyahrīh pediš kunend (24) kū: «-t az Ohrmazd ud amehrspendān ud vahišt ī hubōy ī huram cē mustegarīh būd ka-t ō vēnišn ī amā ud dušox ī tārīg āyāst (25) ka-t amā anāgīh pediš kunem ud nē āmurzem ud dagrzamān anāgīh vēnē?» (26) u-š pas pādifrāh ud anāgīh gōnag gōnag pediš kunend.

(27) ud ast gyāg kū ped sardīh ēdōn cōn hān ī sarttum snixr (ēx) ud vafr; (28) ud ast gyāg kū ped garmīh ēdōn cōn hān ī garmdum ud sōzāgdum ātaš; (29) ud ast gyāg kū-šān xrafstar ēdōn kirrēnend cōn sag astoxān; (30) ud ast gyāg kū ped gennagīh ēdōn kū bē larzend ud bē ōftend; (31) ud hamvār-šān tārīkīh ēdōn humānāg cōn ka ped dast bē šāyed griftan.
 
 

8


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Ohrmazd ēn dām ud dahišn cōn ud ped cē ēvēnag dād? (3) u-š amehrspendān ud mēnōg xrad cōn ud ped cē ēvēnag tāšīd ud dād? (4) ud Ahrmen ī durvand dēvān ud druzān ud abārīg-iz višūdagān cōn višūd hend? (5) ud harv nēkīh ud juttarīh ō mardōmān ud abārīg-iz dāmān cōn rased? (6) ud tis ī baxt ēsted vardēnīdan šāyed ayāb nē?

(7) mēnōg xrad pesox kird (8) kū:
dādār Ohrmazd ēn dām ud dahišn ud amehrspendān ud mēnōg xrad az hān ī xvēš rōšnīh ud ped āfrīn ī Zurvān ī akanārag brihēnīd. (9) ēd rāy cē Zurvān ī akanārag azarmān ud amarg ud adard ud asōhišn ud apuyišn ud apedyārag, ud dā hamē-ud-hamē-ravišnīh ēc kas bē stadan, ud az xvēškārīh +abādixšāy kirdan nē tuvān.

(10) ud Ahrmen ī durvand dēvān ud druzān ud abārīg-iz višūdagān az kūnmarz ī xvēš višūd; (11) u-š nō-hazār zimestān ped zamān ī akanārag abāg ohrmazd peymān kird; (12) ud dā bavendag bē būdan ēc kas vardēnīdan ud juttar kirdan nē šāyed. (13) ud ka nō-hazār sāl bavendag būd Ahrmen bē agārīhed, (14) ud Srōš-ahlā Xēšm bē zaned; (15) ud Mihr ud Zurvān ī akanārag, ud mēnōg dādestān kē ped ēc kas nē druzed, ud baxt ud bayōbaxt, hāmōyēn dām ud dahišn ī Ahrmen ud ped abdumīh Āz-iz dēv bē zanend. (16) ud hamāg dām ud dahišn ī Ohrmazd apedyārag ēdōn abāz baved cōn hān ī-š ped fradumīh brihēnīd ud dād.

(17) harv nēkīh ud juttarīh (vattarīh) ī ō mardōmān ud abārīg-iz dāmān rased ped haftān ud dvāzdahān rased. (18) ud hān ī dvāzdah axtar cōn ped dēn dvāzdah spāhbed ī az kustag ī Ohrmazd (guft ēsted); (19) ud hān ī haft abāxtar haft spāhbed ī az kustag ī Ahrmen guft ēsted. (20) ud harvisp dām ud dahišn, ōy haft abāxtarān tarvēnend ud ō margīh ud harv anāgīh abespārend; (21) ud cōn avēšān dvāzdah axtar (ud haft abāxtar) brihēnāg ud rāyēnāg ī gēhān hend.
 
(22) Ohrmazd nēkīh-kāmag, ud hagriz anāgīh nē pedīred ud nē sahed. (23) Ahrmen anāgīh-kāmag, ud tis-iz nēkīh nē mened ud nē pedīred. (24) Ohrmazd ka-š kāmed ped dām ī Ahrmen, ud Ahrmen-z ast ī ka-š kāmed ped dām ī Ohrmazd vardēnīdan tuvān; (25) bē ēdōn tuvān vardēnīdan kū ped frazāmgārīh Ohrmazd zyān nē baved, (26) cē frazām pērōzīh Ohrmazd xvēš. (27) cē pēdāg kū Ohrmazd Jim ud Frēdōn ud Kayus ahōš dād hend, (28) ud Ahrmen ēdōn vardēnīdan cōn āšnāg; (29) ud Ahrmen Bēvarasp ud Frāsyāk ud Aleksander ēdōn sahist kū anōšag hend; (30) Ohrmazd ō meh-sūdīh ēdōn vardēnīd cōn hān ī pēdāg.
 
 

9


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kišvar ō kišvar šāyed šudan ayāb nē? (3) ud asmān az cē gōhr kird ēsted? (4) ud gumēzišn ī āb andar zamīg cōn ud ped cē ēvēnag?

(5) mēnōg xrad pesox kird (6) kū:
az kišvar ō kišvar bē ped parvānagīh ī yazdān ayāb (parvānagīh ī) dēvān enyā šudan nē šāyed.

(7) ud asmān az gōhr ī xvēnāhan kird ēsted cōn almās-iz xvānend.

(8) ud gumēzišn ī āb andar zamīg ēdōn cōn xūn andar tan ī mardōmān.
 
 

10


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Ahrmen ī durvand u-š dēvān ud višūdagān, abāg Ohrmazd ud amehrspendān, tis-iz āštīh ud dōšārm, ēk abāg did būdan šāyed ayāb nē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ped ēc mar-z būdan nē šāyed. (5) cē Ahrmen mihōxt ī vad mened, u-š kār xēšm ud kēn ud anāštīh; (6) ud Ohrmazd ahlāyīh mened, u-š kār kirbag ud vehīh ud rāstīh. (7) ud harv tis vardēnīdan šāyed bē gōhr ī nēk ud vad. (8) ud gōhr ī nēk ped tis-iz cārag ō vattarīh, ud gōhr ī vad ped ēc ēvēnag ō vehīh vardēnīdan nē šāyed. (9) Ohrmazd nēk-gōhrīh rāy ēc vattarīh ud +drōzanīh nē pesanned; (10) ud Ahrmen vadgōhrīh rāy ēc vehīh ud rāstīh nē pedīred; (11) u-šān ēd rāy, ēk abāg did tis-iz āštīh ud dōšārm būdan nē šāyed.
 
 

11


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
xrad veh, ayāb hunar, ayāb vehīh?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
xrad kē-š vehīh nē abāg, ped xrad nē dārišn; (5) ud hunar kē-š xrad nē abāg, ped hunar nē dārišn.
 
 

12


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka xīr ī mēnōg ēdōn rāst, hān ī gētīg ēdōn drōv baxt ēsted?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
xīr ī gētīg ped bundahišnīh ēdōn rāst baxt ēsted cōn hān ī mēnōg; (5) ud dādār Ohrmazd hāmōyēn nēkīh ī ped ēn dām ud dahišn ō bun ī Mihr ud Māh ud avēšān dvāzdah axtar ī az dēn dvāzdah spāhbed guft ēsted kird. (6) ud avēšān-z rāstīhā ud +sazāgīhā baxtan rāy az Ohrmazd pedīrift.
(7) pas Ahrmen hān haft abāxtar cōn haft spāhbed ī Ahrmen guft ēsted ped +višuftan ud bē stadan ī hān nēkīh az dāmān ī Ohrmazd ped pedyāragīh ī Mihr ud Māh ud avēšān dvāzdah axtarān dād. (8) ud harv nēkīh ī avēšān axtarān ped dāmān ī Ohrmazd baxšend, (9) avēšān abāxtarān, cand-išān tuvān (būd) aziš apparend, (10) ud bē ō nērōg ī dēvān ud druzān ud vattarān dahend.

(11) ud xīr ī mēnōg ēd rāy ēdōn rāst, cē Ohrmazd ī xvadāy, abāg harvisp yazdān ud amehrspendān, apedyārag hend; (12) ud kušišn ī abāg Ahrmen ud dēvān, ud āmār-z ī ruvān ī mardōmān, ped rāstīh kunend; (13) ud kē-š kirbag vēš, gāh ped vahišt; (14) ud kē-š kirbag ud vināh āgenīn rāst, gāh ped hamestagān; (15) ud ka bazag vēš, ēg-iš rāh ō dušox.
 
 

13


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka gāvān ud gōspendān ud murvān ud vāyendagān ud māhīgān ēk ēk ped hān ī xvēš dānišn sazāgīhā dānišnumand hend? (3) ud mardōmān dā-šān hamōzišn abar nē barend ud vas ranz ud uzēn(ag) pediš nē kunend, dānišn ī mardōmīh ayāftan ud dānistan nē tuvān.

(4) mēnōg xrad pāsox kird (5) kū:
mardōmān ped bundahišnīh ēdōn dānāg būd hend kū-šān kirbag ud bazag ī kird, ēg-išān pādāšn ī kirbag ud pādifrāh ī bazag ped xvēš cašm dīd, (6) ud tis-iz bazag az mardōmān nē raft. (7) ud pas Ahrmen ī durvand pādāšn ī kirbag ud pādifrāh ī vināh abar nihumbīd; (8) ud ē-z rāy andar dēn guft ēsted (9) kū: az harv anāgīh ī guzastag Gennāg ī durvand ped dāmān ī Ohrmazd kird cahār tis ī vattar ud grāndar, (10) ē: ka-š kirbag mizd, ud vināh pādifrāh, ud menišn ī mardōmān, ud frazām ī kār, bē nihumbīd.

(11) ud ham cim rāy vas kēš ud vurravišn ī abārōn andar gēhān ravāg kird; (12) ud mardōmān, nē dānistan ī kār ud kirbag rāy, harv kas hān vēš vurraved ud ped veh dāred ī-š hamōzišn ped kēš abar būd ēsted; (13) ud ped nāmcišt hān kēš pādyāvanttar kē-š pādixšāyīh abāg baved. (14) bē hān ēk xvadāyīh ud pādixšāyīh ī Vištāsp ī šāhān šāh (15) kē-š dēn drust ud rāst ī ped gōbišn ī dādār Ohrmazd, abēgumānīhā ud ēvarīhā dānistan rāy, az ēvtāg Zardušt ī Spitāmān, frāz pedīrift, (16) kē harv ēvēnag xīr ī gētīg ud mēnōg az dēn ī veh ī mazdesnān, rōšn ud gōvizār ud abēgumān pēdāgīhed. (17) enyā ēc vurravišn nēst kē-š xīr ī gētīg ud mēnōg ēdōn gōvizār ud rōšn pediš šāyed ayāftan ud dānistan; (18) bē vēš-vinaftagīh rāy, āgištag ud pēcīdag ōn hend kū-šān gōbišn ī bun ō meyān, ud meyān ō frazām, abēr ahumānāg.
 
 

14


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
panāh kadām drubušttar? (3) ud dōst kadām veh? (4) ud nāmburdār kadām veh? (5) ud rāmišnayyār kadām veh? (6) ud xvāstag kadām xvaštar? (7) ud rāmišn ī az harv rāmišn frāzdum kadām?

(8) mēnōg xrad pesox kird (9) kū:
panāh ī yazdān drubušttar; (10) ud dōst brād ī nēk veh; (11) ud nāmburdār frazend ī nēk ud dēnburdār veh; (12) ud rāmišnayyār zan ī nēk ī huxēm veh; (13) ud xvāstag hān veh ud xvaštar ī az frārōnīh handuxt ēsted ud abāg kār ud kirbag xvared ud dāred; (14) ud rāmišn ī az harv rāmišn frāzdar tandrustīh ud abēbīmīh ud husravīh ud ahlāyīh veh.
 
 

15


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
driyušīh veh, ayāb tuvāngarīh, ayāb pādixšāyīh?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
driyušīh ped frōnīh veh kū tuvāngarīh ī az xīr ī kasān. (5) cē guft ēsted (6) kū: ōy-iz ī driyuštum ud armēšttum kas, hamē ka-š menišn ud gōbišn ud kunišn ī frārōn ped kār ī yazdān dāred, az harv kār ud kirbag ī mardōmān andar gēhān kunend, ōy-iz dādīhā bahr andar baved. (7) ōy-iz ī tuvāngar ī vas-xvāstag mard ka xvāstag nē az frārōnīh kird ēsted, ka ped kār ud kirbag ud ahlavdād uzēnag kuned, ēg-iš kirbag xvēš nē baved; (8) cē kirbag ōy xvēš kē aziš appurd ēsted. (9) bē ōy ī vasxvāstag mard kē-š az frārōn-toxšāgīh handuxt ēsted, ud abāg kār ud kirbag ud rāmišn xvared ud dāred aziš veh nēst; (10) cē hān ped pahlum abāyed dāštan; (11) ×ōy meh ud veh ud pahlumdar.

(12) ud hān-z ī pādixšāyīh rāy gōbend (13) kū: kē ped deh-ē ×hupādixšā veh kū kē ped kišvar-ē +dušpādixšā. (14) cē dādār Ohrmazd pānagīh-kirdārīh ī dāmān rāy hupādixšāyīh dād; (15) ud Ahrmen durvand dušpādixšāyīh ped pedyārag ī hupādixšāyīh dād ēsted.

(16) hupādixšāyīh hān baved kē šahr ābādān, ud driyušān abēmust, ud dād ud ēvēn rāst dāred ud framāyed, (17) ud dād ud ēvēn ī abārōn spōzed; (18) ud āb ud ātaš xūb ped ēvēn (dāred); (19) ud yazišn ī yazdān, ud kār ud kirbag, ped ravāg dāred; (20) ud drāyišn ayyārumandīh ud jādaggōbīh kuned; (21) ud dēn ī veh ī mazdesnān rāy, tan ud hān-z ī xvēš gyān, bē abespāred. (22) ud agar ast kas kē az rāh ī yazdān bē ēsted, ēg-iš virāyišn pediš kirdan framāyed, (23) u-š griftār kuned, ud abāz ō rāh ī yazdān āvared; (24) ud az xvāstag ī-š ast, bahr ī yazdān ud arzānīgān ud kirbag driyušān bē baxšed; (25) ud tan, ruvān rāy, bē abespāred. (26) hupādixšā ī ped hān ēvēnag, hamtāg ī yazdān ud amehrspendān guft ēsted.

(27) dušpādixšāyīh hān baved (28) kē dād ud ēvēn ī rāst ud frārōn višōbed, (29) ud stahm ud appar ud adādestānīh andar kār āvared; (30) ud xīr ī mēnōg višōbed; (31) ud kār ud kirbag, ped abandīh dāred; (32) ud kirbakkar mardōm az kirbag kirdan abāz dāred; (33) ud pediš vizend-kirdār baved. (34) u-š hāmōyēn handāzišn ō tan ī xvēš, (35) ud ārāyišn ī xīr ī gētīg, (36) ud hangadīh ud burzišn ī vattarān, (37) ud zanišn ud avvēnišn ī vehān, (38) ud abesihēnišn ī driyušān. (39) dušpādixšā ped hān ēvēnag hamtāg ī Ahrmen ud dēvān guft ēsted.
 
 

16

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
az xvarišn ī mardōmān xvarend, ud vastarg ī mardōmān peymōzend, kadām arzumanttar ud veh?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
az xvarišn ī mardōmān xvarend, šīr ī gōspendān veh dād ēsted; (5) cē mardōm ud cahārbāy kē az mādar bē zāyend dā hān ī ka-šān xvarišn tuvān xvardan, ēg-išān rōyišn ud parvarišn az šīr; (6) ud ped šīr veh šāyend zīvistan. (7) ud agar mardōm ka az šīr ī mādar abāz gīrend, bē ō šīr ī gōspendān hamōzišn kunend, (8) ēg-išān nān ped kār andar nē abāyed. (9) cē pēdāg (10) kū: mardōm ī ped Arzah ud Savah ud Fradadafš ud Vīdadafš ud Vurubaršt ud Vuruzaršt hend, xvarišn pēm ī gōspendān ud gāvān; (11) anī xvarišn nē xvarend. (12) ōy ī pēm-xvarišn mardōm tandrusttar ud zōrumanttar, ud zāyišn-z ī frazendān avizenttar (abēvizenttar) baved.

(13) az jōrdāyān gannum meh ud veh guft ēsted; (14) cē rad ī jōrdāyān ast. (15) az-iz abestāg ēg-iš nām ped radīh ī jōrdāyān pēdāg.

(16) ud az mēvag xurmāg ud angūr (raz) meh ud veh guft ēsted. (17) ka nān nē mad ēsted, mēvag rāy drōn abāyed yaštan. (18) ud ka mēvag xurmāg ayāb angūr yašt, harv mēvag pādixšā xvardan. (19) ud ka hān nē mad ēsted, hān mēvag abāyed xvardan ī yašt ēsted.

(20) may rāy pēdāg kū: gōhr ī nēk ud vad ped may ped pēdāgīh šāyed madan. (21) vehīh ī mard andar xēšm, ud xrad ī mard andar abārōnīh-hangēz varan (/varan ī abārōn). (22) cē kē xēšm avištābed, u-š xvēš tan virāstan tuvān ped vehīh; (23) ud kē varan avištābed, u-š xvēš tan virāstan tuvān ped xrad; (24) ud kē may avištābed, u-š xvēš tan virāstan tuvān ped gōhr, (25) vizustan nē abāyed.

(26) cē ōy ī nēk-gōhr mard ka may xvāred, ēdōn humānāg cōn jāmag ī zarrēn ud sēmēn ī andcand vēš abrōzēnend pāktar ud rōšndar baved; (27) ud menišn ud gōbišn ud kunišn frārōndar dāred; (28) ud andar zan ud frazend ud hamālān dōsttar ud carbdar ud šīrēndar baved; (29) ud ped harv kār ud kirbag toxšāgdar baved.
 
(30) ōy ī vadgōhr mard ka may xvāred xvēš tan az peymān frāy mened ud dāred; (31) ud abāg hamālān nibard bared, ud cērīh nimāyed, ud afsōs ud riyahrīh kuned; (32) ud veh mardōm tar kuned; (33) ud zan ud frazend ud mizdvar ud bannag ud peristār ī xvēš bēšed; (34) ud xvaran ī vehān višōbed; (35) ud āštīh bē bared, ud anāštīh andar āvared.

(36) bē harv kas, ped peymān xvārdan ī may, ušiyār abāyed būdan; (37) cē az peymān xvārdan ī may ēn and nēkīh aviš rased: (38) cē xvarišn gugāred, (39) ud ātaš abrōzed; (40) <xrad> ud uš ud vīr ud tōhm ud xūn abzāyed; (41) ud bēš spōzed; (42) ud gōnag abrōzed; (43) ud tis ī framušt āyād kuned; (44) ud vehīh ped menišn gāh gīred; (45) ud vēnišn ī cašm, ud ašnavišn ī gōš, ud guftārīh ī uzvān abzāyed; (46) ud kār ī kirdan ud rāyēnīdan abāyed, ravāgdar baved; (47) ud ped +bāliš-gāh, xvaš xvafsed ud sabuk āxēzed; (48) u-š hān bahrag rāy, husravīh ō tan ud ahlāyīh (ahlavīh??) ō ruvān, ud pesann-z ī vehān abar rased.

(49) ud kē may frāy az peymān xvāred, ēn and āhōg pediš pēdāg baved: (50) cē-š xrad ud uš ud vīr ud tōhm ud xūn kāhed; (51) jagar vināhed, ud vēmārīh handōzed; (52) gōnag vardēned; (53) ud zōr ud pettūgīh kāhed; (54) namāz ud stāyišn ī yazdān framušt baved; (55) ud vēnišn ī cašm, ud ašnavišn ī gōš, ud guftārīh ī uzvān kem baved; (56) hurdad ud amurdad bēšed; (57) ud būšāsp kāmag varzed; (58) u-š hān ī guftan ud kirdan abāyed, agird māned; (59) ped dušvārīh xvafsed, ud axvašīhā āxēzed; (60) hān bahrag rāy, xvēš tan ud zan ud frazend ud dōst ud xvēšāvand bišt ud dušrām; (61) ud mustabarmānd ud ×dušmenyād; (62) ud yazdān aziš nē hušnūd; (63) u-š dusravīh ō tan, ud durvandīh ō ruvān rased.

(64) az peymōzan ī mardōmān dārend ud peymōzend, ped tan parnigān, ud ped ruvān pambag veh. (65) ēd rāy cē parnigān az xrafstar baved; (66) ud pambag parvarišn az āb, ud rōyišn az zamīg, ud ped xīr ī ruvān meh ud veh ud arzumanttar guft ēsted.
 
 

17

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kadām hān šādīh ī az +dušrāmīh vattar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
kē xvāstag az bazag handuxt ēsted, u-š pediš šād baved, ēg-iš hān šādīh az dušrāmīh vattar.
 
 

18


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē āy mardōmān ēn cahār tis, ī-šān ped daxšag vēš abāyed +menīdan, kamdar menend: (3) vardišnīgīh ī tis ī gētīg, ud margīh ī tan, ud āmār ī ruvān, ud bīm ī dušox.

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
viyābānīh ī Āz dēv ud ahunsandīh rāy.
 
 

19


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ped bīm ud mihōxt zīvistan az margīh vattar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ped bīm ud mihōxt zīvistan az margīh vattar. (5) cē harv kas zīndagīh rāmišn ud xvašīh ī gētīg rāy abāyed, (6) ud ka-š rāmišn ud xvašīh ī gētīg nēst, u-š bīm ud mihōxt-iz abāg, az margīh vattar guft ēsted.
 
 

20

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ped pādixšāyīh tis-ē cē sūdumanttar ud cē zyāngārdar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
pādixšāyān rāy tis-ē hampursagīh ī abγ dānāgān ud vehān sūdumanttar; (5) u-šān gōbišn ud hampursagīh ī abāg spazgān ud dosoxanān zyāngārdar.
 
 

21


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
gētīg-ārāy ud mēnōg-višōb mard frazām cē? (3) ōy ī afsōsgar mard frazām cē? (4) ud ōy ī axvēškār mard frazām cē? (5) ud ōy ī kēnvar mard frazām cē? (6) ud ōy ī ašgahān mard frazām cē? (7) ud ōy ī mihōxt-menišn mard frazām cē? (8) ud ōy ī tarmenišn frazām cē?

(9) mēnōg xrad pesox kird (10) kū:
ōy ī gētīgārāy ud mēnōgvišōb mard, andar pādifrāh ī stwš ēdōn tabāhīhed cōn ātaš ī vaxšendag ka-š āb abar rased.

(11) ōy ī afsōsgar mard ped tan ud ruvān xvarrah nē baved; (12) ud harv bār ka zafar abāz kuned, ēgiš durvandīh abzāyed; (13) u-š harv druz ped tan ēdōn mehmān bavend kū-š ēc vehīh ō tan nē hilend; (14) ud vehān riyahrīh ud vattarān stāyišn kunend; (15) u-š ped gētīg tan dusrav ud <ped> mēnōg ruvān durvand baved; (16) u-š andar dušox pādifrāh kirdan rāy bē ōy ī afsōsgar druz abespārend, (17) ud ōy druz ped harv pādifrāh afsōs-ē ud riyahrīh-ē pediš kuned.

(18) ud ōy ī axvēškār mard, jud-iz (/juz) az durvandīh, vas ka ped gētīg (anāgīh ud) margīh abar rased, u-š az did xvaš zāyed.
 
(19) ōy ī kēnvar mard puhl ī ped ruvān grāndar kū abārīg durvandān ī ped dušox. (20) ēd rāy cē kēn ped peyvann raved; (21) ud harv vināh virāstan veh šāyed kū kēn, (22) cē kēn ped peyvann bē māned; (23) ud ast ī ka dā fraškird peyvanned, (24) cē az (ēn) abēzag dēn rōšn pēdāg (25) kū: +anērīh ī hrōmāyīgān ud turkān-z abāg ērānagān bun az hān kēn būd ī-šān ped ōzadan ī Ērēz kišt (zād), (26) ud dā fraškird hamē peyvanned.

(27) ōy ī ašgahān mard anarzānīgdum az mardōmān guft ēsted. (28) cē az dēn pēdāg (29) kū: dādār Ohrmazd ōy ī +ašgahān mardōm rāy jōrdāy nē brihēnīd. (30) ud ōy ī ašgahān mardōm rāy ēgiš tis ped dāšn ud ahlavdād nē dahišn, (31) u-š aspanz ud pedīruftārīh nē kunišn. (32) ēd rāy cē hān xvarišn ī mardōm ī ašgahān xvared, az abārōnīh ud adādestānīh xvared, (33) u-š ašgahānīh ud adādestān-xvarišnīh rāy ēgiš tan dusrav ud ruvān durvand baved.

(34) ōy ī mihōxt-menišn mard ped vehān ēdōn varumand cōn ped vattarān; (35) ud ped xīr ī mēnōg ud gētīg, ud pez īzišn ud azbāyišn ud peristišn ī yazdān varumand; (36) u-š hān bahrag rāy yazdān ud amehrspendān īzišn ud azbāyišn ī ōy kuned kem pedīrend, (37) ud āyaft-iz ī xvāhed aviš kem dahend, (38) ud ped dahan ī +vehān hamvār dusrav; (39) u-š ruvān durvand baved.

(40) ud ōy ī tarmenišn mard dōst andak, u-š dušmen vas; (41) ud dāšn-z ī ō kas dahed, ud īzišn-z ī yazdān rāy kuned, +tarmenišnīh rāy kem pedīrend, (42) ud āyaft-iz ī xvāhed kem dahend. (43) u-š andar dušox, pādifrāh ī ped ruvān kirdan rāy, ō druz ī tarmenišnīh abespārend, (44) ud druz ī tarmenišnīh gōnag gōnag pādifrāh pediš kuned, ud nē āsāyed.
 
 

22


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ped toxšāgīh xīr ud xvāstag ī gētīg ō xvēš šāyed kirdan ayāb nē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ped toxšāgīh hān nēkīh ī nē brihēnīd ēsted ō xvēš kirdan nē šāyed; (5) bē hān ī brihēnīd ēsted, toxšāgīh rāy, ahī bē rased. (6) bē toxšāgīh, ka-š zamān ē abāg, ped gētīg abēbar, bē pas-iz ped mēnōg ō frayād rased, ud ped tarāzūg abzāyed.
 
 

23


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ped xrad ud dānāgīh abāg brih kušīdan šāyed ayāb nē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
abāg-iz tagīgīh ud zōrumandīh ī xrad ud dānāgīh, pas-iz abāg brih kušīdan nē šāyed. (5) cē ka brihēnišn ped nēkīh ayāb ped juttarīh frāz rased, dānāg ped kār viyābān baved, ud dušāgāh kārāgāh; (6) ud vaddil dilīr, ud dilīr vaddil; (7) ud toxšāg ašgahān, ud ašgahān toxšāg kuned. (8) ēdōn cōn ped hān tis ī brihēnīd ēsted, vahānag pediš andar āyed, (9) ud abārīg harv tis bē spōzed.
 
 

24


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
āyaft-xvāstārīh ud kirbag-varzīdārīh ud arzānīgīh rāy yazdān ō mardōmān did-iz tis baxšend ayāb nē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
baxšend. (5) cē ēdōn cōn gōbend kū: baxt ud bayōbaxt. (6) ēg +baxt hān baved ī az fradumīh baxt ēsted; (7) ud bayōbaxt hān ī did-iz baxšend. (8) bē yazdān hān baxšišn ēd rāy kem kunend ud ped mēnōg pēdāgēnend, (9) cē Ahrmen-z ī durvand, ped hān vahānag ud ped nērōg ī haft abāxtar, xvāstag ud abārīg-iz harv nēkīh ī gētīg az vehān ud arzānīgān +appared ud ō vattarān ud anarzānīgān abērdar +baxšed.
 
 

25


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
az tuvānīgān kē driyuštar? ud az driyušān kē tuvāngardar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
az tuvāngarān ōy driyuštar kē ped hān ī-š ast nē hunsand, (5) ud vēš būdan ī tis rāy tēmār bared. (6) az driyušān ōy tuvāngardar kē ped hān ī mad ēsted hunsand, (7) ud vēš būdan ī tis rāy nē handēšed.
 
 

26


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kōr-cašm vattar ayāb kōrdil? (3) dušāgāh vattar ayāb vadxēm?

(4) mēnōg xrad pesox kird (5) kū:
ōy ī kōrcašm ka-š šnāsagīh ī ped tis ast hamōzišn kuned, ped drustcašm dārišn; (6) ud ōy ī drustcašm ka-š dānišn ī <ped> +tis nēst, hān-z ī-š hamōzend nē pedīred, ēg hān az-iz kōrcašm vattar.

(7) dušxēm kem vattar kū dušāgāh. (8) cē dušxēm jud az dādestān az kas tis bē stadan nē tuvān; (9) ud dušāgāh mard ēgiš hāmōyēn kāmag ō stahm ud appar. (10) ōy ī dušāgāh rāy pēdāg kū jud az brihēnišn az nōg xvaš zāyed.
 
 

27


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy mardōm ī az Gayōmard ud hān-z ī az Hōšyang ī Pēšdād, xvadāyān ud dahyubedān ī dā ō Vištāsp šāh ēdōn ×kāmagvizār būd hend, (3) u-šān az yazdān nēkīh vēš vindād? (4) ud frāyist hān ī andar yazdān anespās būd hend; (5) ud ast-iz kē abēr anespās ud mihrōdruz ud vināhgār būd hend. (6) ēg avēšān jud jud cē nēkīh rāy dād hend? (7) u-šān bar ud sūd aziš cē raved?

(8) mēnōg xrad pesox kird (9) kū:
hān ī avēšān rāy, ped nēkīh ayāb ped juttarīh, pursē, āgāh bāš ud bē dān; (10) cē kār ī gēhān hāmōyēn ped brih ud zamān(ag) ud vizīr ī brīn raved ī xvad ast Zurvān ī pādixšā ud dagrand-xvadāy. (11) cōn andar āvām āvām, ō harv kē rāy baxt ēsted, cōn hān ī abāyed madan, abar rased. (12) cōn az-iz ham peyvann ī avēšān pēšēnīgān ī vidardag pēdāg (13) kū: abdum hān nēkīh ī az avēšān ō dāmān ī Ohrmazd abāyed madan, bē mad.

(14) cē az Gayōmard sūd ēn būd:
(15) fradum, ōzadan ī Arzūr, ud abespār kirdan ī tan ī xvēš meh-dādestānīhā ō Ahrmen; (16) ud didīgar sūd ēn būd (17) kū mardōm ud hamāg fravahr ī fraškird-kirdārān, (ahlavān) narān ud nārīgān, az tan ī ōy dād; (18) ud sidīgar ēn kū ayōxšust-iz tan ī ōy dād ud brihēnīd.

(19) az Hōšyang ī Pēšdād sūd ēn būd (20) kū:
sē bahr ī dēv ī māzandar ī gēhān-murnzēnīdār do bahr bē ozad.

(21) az Tahmurap ī hurust sūd ēn būd (22) kū:
-š guzastag Gennāg Mēnōg ī durvand sīh sāl ped bārag dāšt; (23) ud haft ēvēnag +nibēg-dibīrīh ī ōy durvand ped nigān dāšt bē ō pēdāgīh āvurd.

(24) az huramag Jimšēd ī Vīvanghān sūd ēn būd (25) kū:
-š šaš-sad sāl (ud šaš māh ud šāzdah rōz) amargīh ped hāmōyēn dām ud dahišn ī dādār Ohrmazd bē vinārd, (26) ud adard ud azarmān ud apedyārag kird hend. (27) didīgar ēn kū-š var ī Jimgird kird, (28) ī ka hān vārān ī margūsān baved, cōn ped dēn pēdāg kū: mardōm ud abārīg dām ud dahišn ī Ohrmazd ī xvadāy frāyist bē +abesihend; (29) pas hān ī var ī Jimgird dar bē višāyed, (30) ud mardōmān ud gōspendān ud abārīg dām ud dahišn ī dādār Ohrmazd az hān var bē āyend, (31) ud gēhān abāz ārāyend. (32) sidīgar ka-š peymān ī gētīg ī ōy dušdānāg durvand ōbārd ēstād, ā-š az aškum abāz āvurd. (33) cahārum ka-š gōspend ped guhrīg ī pīl ō dēv nē dād.
 
(34) ud az Azi-Dahāk Bēvarasp ud guzastag Frāsyāk ī tūr sūd ēn būd (35) kū:
agar xvadāyīh ō Bēvarasp ud Frāsyāk nē mad +hē, ēg guzastag Gennāg Mēnōg hān xvadāyīh bē ō Xēšm dād hē; (36) ud ka bē ō Xēšm mad hē, dā ristāxēz ud tan ī pasēn nē +šāyist hē aziš bē stadan, (37) ēd rāy cē-š tanumandīh nēst.

(38) ud az Frēdōn sūd ēn būd:
(39) cōn zadan ud bastan ī Azi-Dahāk Bēvarasp ī ēdōn grān-vināh; (40) u-š anīz vas māzandar dēv zad, ud az kišvar ī Xvanirah bē kird.

(41) ud az Manušcihr sūd ēn būd (42) kū:
-š Salm ud Tūz ped kēn ī Ērēz ī-š niyāg būd (bē ōzad), (43) ud pedyāragīh az gēhān abāz dāšt. (44) ud az zamīg ī Pedišxvārgar dā bun –ī– gōzag, cōn Frāsyāk grift ēstād, ped peymān az Frāsyāk abāz stad, ō xvēšīh ī Ērānšahr āvurd; ud abzūdan ī zreh ī Kānse cōn Frāsyāk bē spurd, u-š āb aziš bē kird.

(45) ud az Kay-Kavād sūd ēn būd (46) kū:
andar gēhān spāsdārīh būd, (47) u-š xvadāyīh xūb kird, (48) ud peyvann ud tōhmag ī kayān az ōy abāz raft.

(49) ud az Sām sūd ēn būd (50) kū:
-š mār ī sruvar ud gurg ī kabōd kē pehin-z xvānend, ud dēv ī ābīg gandarb, ud murv ī kamak, ud dēv ī viyābānīg bē ōzad; (51) ud anīz vas kār ī vazurg ud arzumand kird; (52) ud vas pedyārag az gēhān abāz dāšt; (53) ī ka, pargast, az avēšān pedyāragān ēk abāz mānd hē, ristāxēz ud tan ī pasēn kirdan nē šāyist hē.

(54) ud az Kayus sūd ēn būd (55) kū:
cōn Syāvaxš az tan ī ōy brihēnīd; (56) ud anīz vas kirdagān aziš raft.

(57) ud az Syāvaxš sūd ēd būd:
(58) cōn zāyišn ī Kay-Hōsrō, ud kirdan ī Kangdiz.

(59) ud az Kay-Hōsrō sūd ēn būd:
(60) cōn ōzadan ī Frāsyāk, (61) ud kandan ī uzdēszār ī ped var ī Cēcist, (62) ud vinārdan ī Kangdiz, (63) ud rist-ārāstār Sōšāns ī pērōzgar rist-āxēzišnīh ī ped tan ī pasēn ayyārīh ī ōy rāy veh tuvān kirdan.

(64) ud az Kay-Luhrāsp sūd ēn būd (65) kū:
-š xvadāyīh xūb kird, (66) ud andar yazdān spāsdār būd, (ud Urišlem ī jahūdān bē kand, ud jahūdān višuft ud pargandag kird) (67) ud dēn-pedīriftārīh Kay-Vištāsp az tan ī ōy brihēnīd.

(68) ud az (Kay) Vištāsp sūd ēn būd:
(69) cōn pedīriftan ud yaštan ī dēn ī veh ī mazdesnān, (70) ped bayān ēvāz ahunvar gōbišn ī dādār Ohrmazd; (71) ud abesihēnīdan ud škastan ī kālbod ī dēvān ud druzān; (72) ud rāmišn ud āsānīh ī āb ud ātaš ud harvisp yazdān ī mēnōgān ud gētīgān; (73) ud pur-emēdīh ī vehān ud arzānīgān, (74) ped hān ī frārōn kām, ō hān ī xvēš sahišn; (75) ud niyāyišn (šnāyišn) ud rāmēnīdārīh ī Ohrmazd abāg amehrspendān, (76) ud bēšišn ud zanišn ī Ahrmen ud višūdagān.
 
 

28


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kē +vahišnīgdar? (3) ud kē ped-nērōgdar? (4) ud kē tēzdar? (5) ud kē šāttar? (6) ud kē dušrāmdar?

(7) mēnōg xrad pesox kird (8) kū:
Ohrmazd xvadāy vahišnīgdar, (9) kē nōh-hazār sāl anāgīh ped dāmān ī xvēš az Ahrmen dīd, pas-iz bē ped dādestān ud vahišnīh enyā-š nē zaned. (10) ud spihr ped-nērōgdar. (11) ud vīr (menišn) ī mardōmān tēzdar. (12) ud hān ī durvandān pešmāndar (dušrāmdar ud anumēttar).
 
 

29

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kē ped-nigerišndar ud (ped-)pānagdar abāyed dāštan?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
rahīg (rēdak) ī aburnāy, ud zan, ud stōr, ud ātaš ped-pānagdar ud (ped-)nigerišndar abāyed dāštan.
 
 

30


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
zīndagīh kadām vattar? (3) ud ped xrad kē ×apursišnīgdar (apesannišnīgdar)?

(4) mēnōg xrad pesox kird (5) kū:
zīndagīh ī ōy vattar kē ped bīm ud mihōxt zīved. (6) ud ped xrad ōy ×apursišnīgdar (apesannišnīgdar) kē ped mēnōg nē +vurraved, ud gētīg ārāyed.
 
 

31


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
āsrōnān ud asrēštārān ud vāstryōšān jud jud xvēškārīh cē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
āsrōnān xvēškārīh dēn xūb dāštan, (5) ud īzišn ud azbāyišn ī yazdān xūb ped-nigerišn kirdan; (6) ud vizīr (ud dād) ud dādestān ud ēvēn ud bann, cōn az abestāg veh dēn ī mazdesnān pēdāg, rāst dāštan; (7) ud mardōmān az kirbag (ud) vehīh (vināh) āgāhēnīdan, (8) ud rāh ō vahišt, ud bīm ud pahrēz az dušox nimūdan.

(9) arsēštārān xvēškārīh dušmen zadan, (10) ud šahr ud būm (ud vimand) ī xvēš abēbīm ud āsān dāštan.

(11) ud vāstryōšān xvēškārīh, varz ud ābādānīh kirdan, (12) ud tuvānsāmānīhā gēhān pedīxēnīdan ud ābādān dāštan.
 
 

32


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
hudoxšān pēšakkārān xvēškārīh cē?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
hudoxšān pēšakkārān xvēškārīh ēn (5) kū hān kār ī nē dānend, dast aviš nē barend; (6) ud hān ī dānend, xūb ud ped-nigerišn kunend; (7) ud mizd dādīhā xvāhend. (8) cē kē hān kār ī nē dāned ped kirdan frāz gīred, ast ī +ka hān kār tabāh ud agār baved; ud ka vas-iz ōy mard kē kār xvēš hušnūdag kuned ēg-iz-iš hān vināh ō bun baved.
 
 

33


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
xvadāy (3) ud sālār (4) ud dōst (5) ud xvēšāvand (6) ud zan (7) ud frazend (8) ud šahr kadām vattar?

(9) mēnōg xrad pāsox kird (10) kū:
xvadāy hān vattar kū šahr abēbīm, ud mardōmān abēmust dāštan nē tuvān.

(11) ud sālār hān vattar kē ped hunar vad, ud andar kirdārān anespās, ud +hašāgirdān nē ayyār ud jādaggōb.
 
(12) ud dōst hān vattar kē pediš vistāx būdan nē šāyed.

(13) ud xvēšāvand hān vattar ī ped astānag nē ayyār.

(14) ud zan hān vattar kē abāg ped rāmišn zīvistan nē šāyed.

(15) ud frazend hān vattar ī nē nāmburdār.

(16) ud šahr hān vattar kē ped nēkīh ud abēbīmīh ud āvāmīh andar zīvistan nē šāyed.
 
 

34


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
dādār Ohrmazd ō gētīg tis-iz dahišn dād kē Ahrmen pedyārag aviš burdan nē tuvān?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ō ōy ī xradumand ud hunsand mardōm pedyārag burdan kem šāyed.
 
 

35


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cand hān mardōm ī ped tuvāngar, ud cand hān ī ped driyuš abāyed dāštan?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ēn +and mardōm ped tuvāngar abāyed dāštan: (5) ēk, ōy kē ped xrad bavandag; (6) didīgar, kē-š tan drust ud abēbīmīhā zīved; (7) sidīgar, kē ped hān ī mad ēsted hunsand; (8) cahārum, ōy kē-š brih ped frārōnīh ayyār; (9) panzum, kē ped cašm ī yazdān ud uzvān ī vehān husrav; (10) šašum, kē-š vurravišn abar ēn ēk abēzag veh dēn ī mazdesnān; (11) haftum, kē-š tuvāngarīh az frārōnīh.
(12) ud ēn and mardōm ped driyuš dārišn: (13) ēk, hān kē-š xrad nēst; (14) didīgar, kē-š tan nē drust; (15) sidīgar, kē(-š) ped bīm ud sahm ud mihōxt zīved; (16) cahārum, kē ped xvēš tan nē pādixšā; (17) panzum, kē-š brih nē ayyār; (18) šašum, kē ped cašm ī yazdān ud uzvān ī vehān dusrav; (19) haftum, kē pēr, ud frazend ud peyvann nēst.
 
 

36


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
vināh kadām grāndar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
az vināh ī mardōmān kunend, kūnmarz grāndar; (5) didīgar, kē viftag ud viftēnīdag; (6) sidīgar, kē mard ī ahlav ōzaned; (7) cahārum, kē xvēdodah višōbed; (8) panzum, kē stūr-rāyēnīdārīh škenned; (9) šašum, kē ātaš ī vahrām zaned; (10) haftum, kē babrag ī ābīg ōzaned; (11) aštum, kē uzdēs peristed; (12) nōhum, kē ped harv kēš vurraved ud peristīdan kāmed; (13) dahum, kē tis ī-š ped nigāhdārīh pedīred bē xvared ud nigīrā baved; (14) yāzdahum, kē vināhgārīh rāy abestām ō +drōvīh kuned; (15) dvāzdahum, kē kār nē kuned, bē anespāsīhā ud adādīhā xvared; (16) sezdahum, kē zandīgīh kuned; (17) cahārdahum, kē jādūgīh kuned; (18) pānzdahum, kē ahlemōgīh kuned; (19) šāzdahum, kē dēvīzagīh; (20) haftdahum, kē duzīh ayāb duz-×hamdastīh (×peccībāstīh??); (21) aštdahum, kē mihrōdruzīh; (22) nōzdahum, kē kēnvarīh; (23) vīstum, kē ped tis ī kasān ō xvēš kirdan stahmagīh kuned; (24) vīst-u-ēk, kē mard ī ahlav bēšed; (25) vīst-u-dvum, kē spazgīh kuned; (26) vīst-u-seyum, kē tarmenišnīh kuned; (27) vīst-u-cahārum, kē ō zan ī kārān šaved; (28) vīst-u-panzum, kē anespāsīh kuned; (29) vīst-u-šašum kē drōv ud anast gōbed; (30) vīst-u-haftum, kē ped hān ī vidurd tis ahunsandīh kuned; (31) vīst-u-aštum, kē rāmišn az [abārōnīh] āzārišn ī vehān; (32) vīst-u-nōhum, kē vināh ped rāyēnišn, ud kirbag ped ranz ud +spōz dāred; (33) ud sīhum, kē ped hān nēkīh ī-š ped kas kird abaxš baved.
 
 

37


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
mardōmān ped cand rāh ud vahān ī kirbag ō vahišt vēš rasend?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
fradum kirbag, rādīh; (5) ud didīgar, rāstīh; (6) ud sidīgar, spāsdārīh; (7) ud cahārum, hunsandīh; (8) ud panzum, nēkīh kirdan abāyistan ī ped vehān, ud dōst būdan ō harv kas; (9) ud šašum, ped ēn abēgumān būdan kū asmān ud zamīg ud harv nēkīh ī gētīg ud mēnōg az dādār Ohrmazd; (10) ud haftum, ped abēgumānīh ī ēn kū hamāg anāgīh ud pedyārag az Ahrmen ī durvand ī guzastag; (11) ud aštum, abēgumānīh ī ped ristāxēz ud tan ī pasēn; (12) ud nōhum, kē ruvān dōšārm rāy xvēdodah kuned; (13) ud dahum, kē stūrīh rāyēned; (14) ud yāzdahum, kē frārōn-toxšāgīh kuned; (15) ud dvāzdahum, kē ped ēn abēzag veh dēn ī mazdesnān abēgumān; (16) ud sezdahum, kē ped hunar ud abzār ī harv kas hucašm baved; (17) ud cahārdahum, kē hucašmīh ī vehān +xvāhed, ud xvad-iz ped vehīh ī andar vehān +vēned hucašm baved; (18) ud pānzdhaum, kē dōšārm ī vehān xvāhed; (19) ud šāzdahum, kē kēn ud vad-dōšārmīh az menišn dūr dāred; (20) ud haftdahum, kē arešk ī abārōn nē bared; (21) ud aštdahum, kē varan-kāmagīh nē kuned; (22) ud nōzdahum, kē anāštīh abāg kas nē kuned; (23) ud vīstum, kē ped tis ī vidard ud uzīd bēš nē bared; (24) ud vīst-u-ēk, kē xēšm ō tan nē hiled; (25) ud vīst-u-dvum, kē nang rāy vināh nē kuned; (26) ud vīst-u-seyum, kē ašgahānīh rāy būšāsp nē varzed; (27) ud vīst-u-cahārum, kē ped yazdān abēgumān; (28) ud vīst-u-panzum, kē ped astīh ī vahišt ud dušox, ud āmār ī ped ruvān, ud xvāhrīh ī ped vahišt ud anāgīh ī ped dušox abēgumān; (29) ud vīst-u-šašum, kē az spazgīh ud cašm-areškīh pahrēzed; (30) ud vīst-u-haftum, kē xvad nēkīh kuned, ud ō-z kasān āfrāh ī nēk dahed; (31) ud vīst-u-aštum, kē vehān ayyār ud vattarān hamemāl baved; (32) ud vīst-u-nōhum, kē az frēb ud dušīh (xvad-dōšagīh) xvēš tan pahrēzed; (33) ud sīhum, kē drōv ud anast nē gōbed; (34) ud sīh-u-ēk, kē az mihrōdruzīh xvēštan saxt pahrēzed; (35) ud sīh-u-dvum, kē sūd ud nēkīh ī xvēš xvāstan rāy az anāgīh ī kasān pahrēz kuned; (36) ud sīh-u-seyum, kē vēmārān ud armēštān ud kārdāgān rāy spenzagānīh kuned.
 
 

38


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka nēkīh ī gētīg nē ped arznīgīh baxšend, ud ruvān ped mēnōgān ped kunišn-arzānīgīh griftār kunend?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
xvābarīh ī Ohrmazd ī xvadāy abar dāmān rāy, ham ped vehān ud ham ped vattarān, hamāg nēkīh baxšed; (5) bē ka-šān nē ×hamārag (hamvār) abar rased, stahmagīh ī Ahrmen ud dēvān, ud apparišn ī hān haft abāxtar rāy. (6) ud ped mēnōgān ēd rāy ped kunišn-arzānīgīh griftār kunend, cē (harv) kas durvandīh ped kunišn ī xvēš kird baved.
 
 

39


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ped nērōg kadām abāyišnīgdar? (3) ud ped xrad kē bavandagdar? (4) ud ped xēm kē avistvārdar? (5) ud gōbišn ī kē xūbdar? (6) ud vehīh ī kē ped menišn kem? (vehīh ped menišn ī kē vēštar?) (7) ud ped mihr kē vattar? (8) ud rāmišn ī kē kem ped menišn? (9) ud ped dil kē abāyišnīgdar? (10) ud ped burdārīh kē pesannišnīgdar? (11) ud kē ped avistvār nē dārišn? (12) ud cē hān ī abāg harv kas sazed dāštan? (13) ud cē hān ī abāg ēc kas nē dārišn? (14) ud kē ped hampursagīh dārišn? (15) ud kē hān ī ped gugāy nē pedīrišn? (16) ud andar kē framānburdār abāyed būdan? (17) ud cē vēš abāyed menīdan ud spās dāštan? (18) ud cē hān ī ped ēc rāh anāzarm nē kunišn? (19) ud +kē hān ī ped pāyag ī xvēš hāvand ī Ohrmazd ud amehrspendān guft ēsted? (20) ud +kē hān ī ped pāyag ī xvēš hāvand ī Ahrmen ud dēvān (guft ēsted)?

(21) mēnōg xrad pesox kird (22) kū:
ped nērōg ōy abāyišnīgdar kē ka-š xēšm gīred, xēšm bē nišāstan ud vināh nē kirdan ud xvēš tan rāmēnīdan tuvān.

(23) ud ped xrad ōy bavandagdar kē hān ī xvēš ruvān bōxtan tuvān. (24) ud ped xēm ōy avistvārdar kē tis-iz frēb ud vahānag pediš nēst.

(25) ud gōbišn ī ōy xūbdar kē rāsttar gōbed.

(26) ud vehīh ped menišn ī +xēšmēn mard kem (ud vehīh ped ēr-menišn mard vēš).

(27) ud ped mihr kēnvar mard ī zadār vattar.
(28) ud rāmišn ped menišn ī ōy ī arešken mard kem.

(29) ud ped dil ōy abāyišnīgdar kē gētīg hiled ud mēnōg gīred, (30) ud ped xvēš kām ahlāyīh ō grīv pedīred.

(31) ud ped burdārīh ōy pesannišnīgdar kē anāgīh ud pedyārag ī-š az Ahrmen ud dēvān ud vattarān abar rased hunsandīhā ud ped kāmag ō grīv pedīred, (32) ud ped ēc rāh ruvān ī xvēš nē āzāred.

(33) ud ōy ped avestvār nē dārišn kē az yazdān bīm ud ped mardōmān šarm nē dāred.

(34) ud hān ī abāg harv kas sazed dāštan, āštīh ud dōšārm.

(35) ud hān ī abāg kas-iz nē dārišn, kēn ud anāštīh.

(36) ēn harv sē ped hampursagīh dārišn: humat ud hūxt ud huvaršt ped menišn gōbišn kunišn ī xvēš.

(37) ud ēn sē ped gugāy nē pedīrišn: zan ud rahīg +ī aburnāy ud bannag mard.
 
(38) ēn and tan framānburdār būdan ud peristišn kirdan abāyed: (39) zan andar šūy, (40) ud frazend andar pid(ar) ud mād(ar) ud sālār ud dastvar ud avistād ud stūr ud peyvann ī armēšt; (41) ud andar xvadāyān ud sālārān ud avistādān framānburdār +bavišn.

(42) ud yazdān vēš abāyed menīdan ud spās dāštan; (43) ud ruvān ī xvēš ped ēc dar anāzarm nē kunišn (dārišn), (44) ud hamēšag andar āyād dārišn.

(45) ud dādvar kē dādvarīh ī rāst kuned, ud pārag nē stāned, ped pāyag ī xvēš, hāvand ī Ohrmazd ud amehrspendān, (46) ud hān kē dādvarīh drōv kuned, ped pāyag ī xvēš, hāvand ī Ahrmen ud dēvān guft ēsted.
 
 

40


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē sarttar, ud cē garmdar? (3) cē rōšndar, ud cē tārīgdar? (4) cē purrdar, ud cē tuhīgdar? (5) cē frazām abēbardar? (6) cē hān tis kē kas aziš sagrīh nē baved? (7) cē hān ī kas appurdan ne tuvān? (8) cē hān tis ī ped vahāg xrīdan nē šāyed? (9) cē hān tis ī harv kas hamē aziš hušnūd? (10) cē hān ī kas-iz aziš nē hušnūd? (11) cē hān ēk kāmag ī Ohrmazd ī xvadāy az mardōmān sahed, (12) ud cē hān ēk kāmag ī Ahrmen ī durvand az mardōmān sahed? (13) cē frazām ī gētīg, ud cē frazām ī mēnōg?

(14) mēnōg xrad pesox kird (15) kū:
dil ī ahlavān garmdar, ud hān ī durvandān sarttar. (16) ahlavīh rōšndar, ud durvandīh tārīgdar. (17) emēd +ud panāh ō yazdān purrdar, ud hān ī ō dēvān tuhīgdar. (18) gētīg-+ārāy mēnōg-višōb mard frazām abēbardar. (19) dānāgīh ast kē kas sagrīh aziš nē dāned. (20) frahang ud hunar ast kē kas appurdan nē tuvān. (21) uš ud vīr ast kē ped vahāg xrīdan nē šāyed. (22) xrad ast kē harv kas ud xvēš tan aziš abēmust ud hušnūd. (23) sturdīh ud dušāgāhīh ast kē harv kas ud xvēš tan-z aziš mustumand ud nē hušnūd.

(24) hān ēk kāmag ī Ohrmazd ī xvadāy az mardōmān sahed ēn (25) kū: man bē šnāsed! cē harv kē man bē šnāsed, az pas man āyed, ud ō hušnūdagīh ī man toxšed. (26) ud hān ēk kāmag ī Ahrmen az mardōmān sahed ēn (27) kū: man mā šnāsed! cē daned kū kē ōy durvand (/cē kē man durvand) bē šnāsed, az pas ōy (/man) anākkunišn nē šaved, (28) u-š (/u-m) tis-iz nērōg (sūd) ud ayyārīh az ōy mardōm nē rased.

(29) ud hān ī-t mēnōg ud gētīg rāy pursīd: gētīg ped frazām margīh ud apēdāgīh; (30) ud mēnōg ped frazām, hān ī ahlavān ruvān, azarmān ud amarg ud apedyārag ud pur-xvarrah ud pur-rāmišn, dā hamē-u-hamē-ravišnīh, abāg yazdān ud amehrspendān ud fravahr ī ahlavān. (31) ud puhl ud drōš ud pādifrāh ī durvandān ped dušox dā hamē-u-hamē-ravišnīh; (32) ud hān ī durvandān ruvān jus az pādifrāh būdan, vēnišn-z ī abāg dēvān ud druzān ēdōn sahed cōn ped gētīg mardōm ī tandrust abāg hān ī grāndar vēmār.
 
 

41


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
mard kadām tagīgdar? (3) ud rāh kadām bīmgendar? (4) ud āmār kadām škefttar? (5) ud bōy (/bann) kadām xvaštar? (6) ud kār kadām pašīmāndar? (7) ud dāšn kadām abēsūttar?

(8) mēnōg xrad pesox kird (9) kū:
mard hān tagīgdar kē abāg druz ī xvēš kušīdan tuvān; (10) ud ped nāmcišt, kē ēn panz druz az tan dūr dāred, (11) ī (cōn) ast: āz ud xēšm ud varan ud nang ud ahunsandīh.

(12) rāh andar bē-viderišnīh ī Cinvad puhl bīmgendar.

(13) āmār ī ped ruvān ī durvandān škefttar.

(14) bōy (/bann) ī frazendān xvaštar ud abāyišnīgdar.

(15) kār hān pašīmāndar ī anespāsān rāy kuned.

(16) ud dāšn hān abēsūttar ī ō anarzānīgān dahend.
 
 

42


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
mardōm cand sardag hend?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
mardōm sē sardag hend: (5) ēk mardōm, ud ēk nēmmardōm, ud ēk nēmdēv.

(6) mardōm hān baved kē ped dādārīh ī Ohrmazd ud murnzēnīdārīh ī Ahrmen, ud būdan ī ristāxēz ud tan ī pasēn, ud abārīg-iz harv nēkīh ud anāgīh ī ped gētīg ud mēnōg abēgumān, (7) kū bun az avēšān harv do az Ohrmazd ud Ahrmen; (8) u-š vurravišn ped ēn ēk abēzag dēn ī veh ī mazdesnān, (9) ud ped ēc jud-ristagīh nē vurraved ud nē niyūšed.

(10) nēmmardōm hān baved kē tis ī gētīg ud mēnōg ped sahišn ī xvēš kuned, xvēš-xradīhā ud xvaddōšagīhā, (11) ast kār ud kirbag ī ped kāmag ī Ohrmazd, ud ast ī ped kāmag ī Ahrmen aziš rased.

(12) nēmdēv hān baved kē-š bē cōn nām ī mardōmīh ud mardōmzādagīh pediš enyā ped harv kār ud kunišn ō dēv ī dobāy humānāg; (13) nē gētīg šnāsed ud nē mēnōg; (14) nē kirbag šnāsed ud nē vināh; (15) nē vahišt šnāsed ud nē dušox; (16) ud āmār-z ī ped ruvān nē handēšed.
 
 

43


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Ohrmazd ud amehrspendān ud vahišt ī hubōy ī hurām, ped cē abērdar ō xvēš šāyed kirdan? (3) ud Ahrmen ī durvand ud dēvān stōb kirdan, ud az dušox ī dušvahāg (dušgenn) ud tārīk rastan cōn šāyed?

(4) mēnōg xrad pesox kird (5) kū:
Ohrmazd ī xvadāy ud amehrspendān ud vahišt ī hubōy ī hurām ō xvēš (kirdan), ud Ahrmen ī durvand ud dēvān stōb kirdan, ud az dušox ī tārīk +ī dušvahāg (dušgenn) rastan, ēdōn šāyed (6) ī ka mēnōg xrad ped puštebānīh gīrend; (7) ud mēnōg hunsandīh zēn ud zrē ud gurdīh humānāg ped tan peymōzend; (8) ud mēnōg rāstīh spar kunend (humānāg); (9) ud mēnōg spāsdārīh vazr; (10) ud mēnōg bavandag-menišnīh kamān; (11) ud mēnōg rādīh tigr; (12) ud mēnōg +toxšāgīh abdast; ud mēnōg brih ped panāh frāz gīrend; (14) ped ēn ēvēnag ō vahišt ud vēnišn ī yazdān madan, ud az Ahrmen ī durvand ud dušox ī dušvahāg (dušgenn) bōxtan šāyed.
 
 

44


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
asmān ud zamīg cōn vinārd ēsted? (3) āb andar gēhān rēzišn ud vinārišn cōn? (4) ud abr ō kū nīšīyed? (5) ud zimestān dēv kū pādixšādar? (6) ud šahr kadām apedyāragdar?

(7) mēnōg xrad pesox kird (8) kū:
asmān ud zamīg ud āb ud abārīg harv tis andarōn xāyag-dēs, ēdōn humānāg cōn murvān xāyag. (9) ud asmān azabar zamīg (ud azēr zamīg) xāyag humānāg ped dastkārīh ī dādār Ohrmazd vinārd ēsted; (10) ud zamīg andar meyān ī asmān hangōšīdag ēdōn humānāg cōn zardag meyān ī xāyag; (11) (ud āb andar zamīg ud asmān ēdōn cōn āb andar xāyag.)

(12) ud hāmōyān āb ī andar gēhān rēzišn az Arzah kišvar, (13) ānōh kū xvaršēd ul āyed; ud nixvārišn ō Savah kišvar, (14) (ānōh) kū xvaršēd frōd šaved, +nixvārišn ī āb andar zrē ī Pūdīg, (15) ud az zrē ī Pūdīg abāz ō zrē ī Varkaš šaved.

(16) abr māništ ud nišast ped Harburz.

(17) zimestān dēv ped Ērānvēz pādixšādar. (18) ud az dēn pēdāg (19) kū: ped Ērānvēz dah māh zimestān, ud do māh hāmin; (20) ud hān-z do māh ī tābestān sard āb ud sard zamīg ud sard urvar; (21) u-šān pedyārag zimestān, (22) ud mār pediš vasyār, (23) dā-šān abārīg pedyārag kem.
 
(24) pēdāg kū: Ohrmazd Ērānvēz az abārīgān gyāgān ud rōstāgān veh dād; (25) u-š vehīh ēn kū mardōmān zīndagīh sesad sāl, (26) ud gāvān sad-u-panzāh sāl; (27) u-šān dard ud vēmārīh kem, (28) ud druz nē drenzend, (29) ud šēvan ud mōyag nē kunend; (30) ud Āz dēv ped tan ī avēšān pādixšāyīh kem; (31) ud ped dah mard nān-ē ka xvarend sagr hend; (32) ud ped harv cahal sāl az zan-ē ud mard-ē frazend-ē zāyed; (33) u-šān dād vehīh, ud dēn pōryōdkēšīh, (34) ud ka mīrend ahlav hend; (35) u-šān rad Gōbed (šāh), ud xvadāy ud pādixšā Srōš.
 
 

45


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Ahrmen mardōmān ped cē vēš frēbed, ud ō dušox nayed? (3) u-š rāmišn az cē vēš? (4) ud bunag kū gyāg dāred? (5) u-š abāg dēvān rasišn kū vēš? (6) u-š xvarišn az cē?

(7) mēnōg xrad pesox kird (8) kū:
Ahrmen mardōmān ped frehbūd ud abēbūd ud druz ī ahlemōgīh ud gumāngarīh ud āzvarīh vēš frēbed; (9) u-š rāmišn az anāštīh ī mardōmān vēš; (10) u-š xvarišn az apetitīgīh ud ×apādyābīh (az apeymān-xvarišnīh ud apetitīgīh) ī mardōmān; (11) ud bunag ped (spazgān ud) kēnvarān dāred; (12) u-š rasišn ud ravišn abāg xēšmgenān vēš.
 
 

46


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Ahrmen ped mardōmān stahm-ē kadām ped zyāndar ud meh dāred?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
Ahrmen ka az mardōmān zīndagīh ud zan ud frazend ud hāmōyēn nēkīh ī gētīg bē appared, nē ped ēd dāred kū-š tis-iz zyān ped ōy kas kird, (5) bē ka-š hān ī ēvtāg (ēvāz) ruvān bē appared ud tabāh bē kuned, ēg ped ēd dāred kū: -m zyān-ē bavandag pediš kird. [ē: cē-š ēn ped abāyist ud kird (kunišn) ud tanumandīh ī xvēš kird.]
 
 

47


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē hān tis ī az harv xvāstag pahlumdar? (3) ud cē hān ī abar harv tis-iz pādixšā? (4) ud cē hān ī kas aziš virīxtan nē tuvān?

(5) mēnōg xrad pesox kird (6) kū:
xrad ast ī veh az hāmōyēn xvāstag ī ped gēhān; (7) ud baxt ast ī abar harv kas ud harv tis pādixšā; (8) ud vāy ī vattar (ast) kē aziš virīxtan nē tuvān.
 
 

48


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
mardōm uš ud vīr ud tōhm māništ andar tan cōn?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
uš ud vīr ud tōhm ī mardōmān gāh ped mazg ī sar. (5) ud ka mazg ī sar drust, uš ud vīr ud tōhm ped abzāyišn (baved). (6) ud ka mardōm bē ō pērīh rased, mazg ī sar bē ō kāhišn ēsted, (7) ud ōy ī pēr mardōm, kāhišn ī uš ud vīr rāy, hān ī ped xrad abāyed kirdan, kem vēned ud kem dāned.

(8) ud xrad ped fradumīh ō mazg ī angust ī dast ī mardōmān gumēzed; (9) u-š pas nišēm ud ēstišn ud gāh ped dil.

(10) u-š (ruvān) māništ andar hamāg tan ēdōn baved cōn pāy kālbod andar mōzag [mōzag].
 
 

49


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ēn stārag ī ped asmān pēdāg, u-šān marag ēdōn vas, ēg-išān kār ud rāyēnišn cē? (3) ud ravišn ī xvaršēd ud māh ud stāragān cōn?

(4) mēnōg xrad pesox kird (45) kū:
az stāragān ī ped asmān, fradum stārag ī Tištar, meh ud veh ud arzumanttar ud xvarrahumanttar guft ēsted; (6) ud hāmōyēn +bahrumandīh ud pedīxīh ī gēhān ped rāh ī Tištar.

(7) ud stārag ī ābcihrag ped abzāyišn ī āb; (8) ud stārag ī zamīgcihrag ped abzāyišn ī zamīg; (9) ud stārag ī urvarcihrag ped abzāyišn ī urvar; (10) ud stārag ī gōspendcihrag ped abzāyišn ī gōspend; (11) ud āb ud +zamīg ud urvar ud gōspend-cihrag ped abzāyišn ī mardōm-cihrag dād ēsted.

(12) ud stārag ī Vanand ped vidargīhā ud darīhā ī Harburz gumārd ēsted (13) kū dēvān ud perīgān ud druzān az hān dar ud vidarg vardend (vardēned), (14) kū-šān rāh ud vidarg ī Xvaršēd ud Māh ud stāragān brīdan ud škastan nē tuvān.

(15) ud stārag ī Haftōiring abāg nōh ud navad ud nōhsad ud nōh-hazār ud nōh-bēvar fravahr ī ahlavān ped dar ud vidarg ī dušox gumārd ēsted (16) ped abāz dāštan ī hān nōh ud navad ud nōhsad ud nōhhazār ud nōhbēvar dēvān ud druzān ud perīgān ud jādūgān ī (ped) hamēstārīh ī spihr ud axtarān hend. (17) u-š ravišn pērāmōn ī dušox, (18) u-š māyagvar kār ēn, cōn dvāzdah kadag ī axtarān ped dast dāred, ped drust šudan ud āmadan, (19) ud avēšān-z dvāzdah axtarān hamgōnag ped nērōg ud ayyārīh ī Haftōiring ravend; (20) ud harv axtar-ē ka ped Harburz andar āyed, pušt ō Haftōiring kuned (dāred), (21) ud panāh az Haftōiring xvāhed.

(22) abārīg amar ud anušmār axtarān ī pēdāg hend, fravahr ī gētīgān guft ēsted; (23) cē hāmōyēn dām ud dahišn ī dādār Ohrmazd ō gētīg dād, kē zāyišnīg ud kē-z ārōyišnīg hend, harv tan-ē rāy, hamgōhr fravahr-ē ī xvēš pēdāg.

(24) ud ravišn ī xvaršēd ud māh māyagvar rōzēnīdārīh ī gēhān, (25) ud pezāmēnīdan ī harvispīn zāyišnān ud rōyišnān, (26) ud drust dāštan ī rōz ud māh ud sāl, ud hāmin ud zimestān ud vahār ud pādēz, ud abārīg mar ud hangārag ī mardōmān šāyend ayāftan ud dīdan ud dānistan, (27) vihēzag ī xvaršēd ud māh rāy abērdar pēdāg.
 
 

50


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kadām hān tuvāngar ī ped farrox, ud kadām hān ī ped dušfarrag dārišn?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
hān kē tuvāngarīh az frārōn-toxšāgīh kird ēsted ped farrox, ud hān kē az abārōnīh kird ēsted ped dušfarrag dārišn.
 
 

51


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka ašgahān ud dušāgāh ud vad mard ast ī ka ō burzišn ud nēkīh ī vazurg rased, (3) ud ōy ī šāyendag ud dānāg ud veh mard ast ī ka ō grān anāgīh ud škeftīh ud niyāzumandīh rased?

(4) mēnōg xrad pesox kird (5) kū:
ōy ī ašgahān ud dušāgāh ud vad mard ka-š brih ayyār baved, ēgiš hān ašgahanīh ō toxšāgīh, ud hān dušāgāhīh ō dānāgīh, ud hān vattarīh ō vehīh humānāg baved. (6) ud ōy ī dānāg ud šāyendag ud veh mard ka-š brih hamemāl, ēgiš hān dānāgīh ō adānīh ud halagīh, ud hān šāyendagīh ō dušāgāhīh varded, (7) ud dānišn ud hunar ud šāyendagīh armēšt pēdāg baved.
 

52


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
īzišn ī yazdān, ud spāsdārīh ī ped nēkīh ī az yazdān, cōn abāyed kirdan? (3) ud petitīgīh ī ped ruvān-bōxtārīh cōn kunišn?

(4) mēnōg xrad pesox kird (5) kū:
īzišn ī yazdān hān veh ī ped ēn abēzag veh dēn ī mazdesnān kunend; (6) u-š bun vehīh ud rāstīh ud abēgumānīh ped yazdān; (7) ud ped andak ud vas ī mad ēsted, andar yazdān +spāsdār būdan; ud ped šnōmagān ud āzādīh ī az yazdān menīdan ud spās dāštan; (8) ud ka-z az Ahrmen ud dēvān škeftīh ud anāgīh abar rased, ped xīr ī yazdān varumand nē būdan, (9) ud spāsdārīh ī andar yazdān nē kāhēnīdan; (10) ud harv vizend ī jahed abāz ō stahmagīh ī Ahrmen ud dēvān dādan; (11) ud nēkīh ud sūd ī xvēš ped zyān ī anī kas nē xvāstan. (12) ud ped dāmān ī Ohrmazd abaxšāyišnīg būdan. (13) ud ped kār ud kirbag toxšāg ud kušišnīg ×būdan, (14) nāmcišt ped pahrēz ī āb ud ātaš vēš toxšīdan. (15) ud ped ēn abēgumān būdan kū yazdān ō mardōmān, bē nēkīh enyā tis-iz juttarīh nē dahend; ud Ahrmen ud dēvān, bē anāgīh enyā ēc nēkīh nē dahend.

(16) petitīg būdan rāy māyagvar tis ēn kū vināh nē kuned xvēškāmīhā; (17) ud agar adānīh, ayāb vistārīh, ayāb dušāgāhīh rāy, vināh-ē jahed, ēg pēš ī dastvarān ud vehān ped petit baved; (18) ud pas az hān (ka) nē kuned, ēg hān vināh ī-š kird ēsted, az tan ī ōy ēdōn ēvārag baved (19) cōn vād hān ī staft ud tag ka tēz ud saxt āyed, ud dašt ēdōn frāz māled ka harv gyāhīzag-ē tis-ē ī hān gyāg +kaft ēsted bē bared.
 
 

53


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
namāz ud stāyišn ī yazdān cōn kunišn?
 
(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
harv rōz, sē bār, pedīrag xvaršēd ud mihr, cōn ped āgenīn ravend, ēstād (namāz ud stāyišn kunišn); (5) ud hamgōnag (pedīrag) māh ud ātaš ī vahrām, ayāb ātaš ī ādarōg, bāmdād ud nēmrōz ud ēvārag, namāz ud stāyišn kirdan, (6) ud spāsdār būdan, (7) ud agar pargast andar yazdān ī mēnōgān ud gētīgān, ud mardōmān ud stōrān ud gāvān ud gōspendān ud sagān ud sagsardagān, ud abārīg dām ud dahišn ī Ohrmazd ī xvadāy vināh-ē ayāb frōdmānd-ē jast, (8) pēš ī xvaršēd ud mihr ud māh ud ātaš ī Ohrmazd abaxš ud pašīmān ud ped petit būdan; (9) ud vināh vizārišn rāy cand veh šāyed kirbag varzīdan.
 
 

54


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka dušāgāh mard ka-š āfrāh aviš barend frahang ud āfrāh ī dānāgān ud vehān ēdōn ped abandīh dāred kū aviš hamuxtan dušvār?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ēd rāy cē dušāgāh mard dušāgāhīh ī xvēš ped menišn ēdōn veh dāred cōn dānāg dānāgīh ī xvēš ped menišn.
 
 

55


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ōy ī vadgōhr mard vehān nē dōst, ud anabzār mard abzārumandān?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ēd rāy cē ōy ī +anabazār mard gāh az abzārumandān bīm, (5) kū-mān ped hunar ud abzār ēranzend, ud az hān bahrag, pēš vehān ud hamemālān šarmgenīh abar rased.

(6) ud vadgōhr (mardān) ēd rāy vehān nē dōst bavend, cē-šān zamān ī ped abesihēnišn ud zanišn az dast ī vehān baved.
 
 

56


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
ēn kōfīhā ud zrēīhā ī ped gēhān cē rāy kird ēsted?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ēn kōfīhā ī ped gēhān, ast ī vād hangixtār ud ast ī abāzdāštār; (5) ud ast ī gyāg ud rāyēnāg ud nišēm ud avistām ī abr ī +vārendag; (6) ud ast ī zadār ī Ahrmen ud dēvān, ud dāštār ud zīvēnīdār ī dām ud dahišn ī Ohrmazd ī xvadāy.

(7) ud ēn zrēīhā ī ped gēhān, pānagīh-kirdārīh ud zīvēnīdārīh ī dām ud dahišn ī xvēš rāy, dādār Ohrmazd, az kanār(ag) ī Harburz kird ēsted.
 
 

57


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka mēnōgān ud gētīgān dānišn ud kārāgāhīh harv do bann ō tō peyvast?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
ēd rāy cē az fradum an kē āsn xrad ham, az mēnōgān ud gētīgān abāg Ohrmazd būd ham; (5) ud dādār Ohrmazd mēnōg ud gētīg dahišnān, yazdān ud abārīg hamāg dām ud dahišn, ped nērōg ud tagīgīh ud dānāgīh ud kārāgāhīh ī āsn xrad āfrīd ud +dād, ud dāred ud rāyēned. (6) ud ped fraškird sar abesihēnišn ud zanišn ī Ahrmen u-š višūdagān ped xrad nērōg abērdar šāyed kirdan. (7) ud Sōšāns abāg Kay-Hōsrō ud avēšān kē ristāxēz ud tan ī pasēn kunend, nērōg ud ayyārīh ī xrad rāy, abērdar kirdan šāyend.

(8) dānišn ud kārāgāhīh ī gētīg, ud frahang ud hamōzišn ī ped harv pēšag, ud hamāg-rāyēnīdārīh ī āvāmīgān, ped xrad baved; (9) ruvān ī ahlavān ped bōxtan az dušox ud madan ī ō vahišt ud garōdmān, nērōg ud pānagīh ī xrad rāy, abērdar rasend. (10) ud mardōmān ped gētīg, veh-zīvišnīh ud rāmišn ud husravīh ud harv nēkīh, ped nērōg ī xrad šāyed xvāstan.

(11) ud tōm ī mardōmān ud stōrān ud gāvān ud gōspendān ud abārīg-iz harv dām ud dahišn ī Ohrmazd ī xvadāy dāštan ud nišāstan ī andar aškum, ×dā ka az +gursagīh ud tišnagīh bē nē mīrend, ud pēdāg kirdan ī-šān xvarišn andar aškum, ud baxšišn ud pezāmišn ī hannāmān /dōlābgarīh ud ābhanzīh??/ /dūrhugarīh ud mehōzīh??/ [ped] zōr ī xrad rāy, abērdar kirīhend (šāyend kirdan).

(12) vinārišn ī zamīg, ud gumēzišn ī āb andar zamīg, ud rōyišn ud vaxšišn ī urvarān, ud rang ī gōnag gōnag, ud bōy ud mizag ud xvašīh ī tis tis, ped xrad abērdar baxt ud kird ēsted (13) ud vinārišn ī Harburz pēramōn ī gēhān, ud pēdāgēnīdan ī haft kišvar zamīg, ud asmān azabar kōf ī Harburz, ud ravišn ī xvaršēd ud māh ud dvāzdah axtarān, ud šaš gāh ī gāhānbār, ud panz gāh ī fravardīgān, ud vahišt ī ped humat gāh ud hūxt gāh ud huvaršt gāh ud hamāg-xvārīh garōdmān ī pahlum, ud vidarg ī mēnōgān ud gētīgān, puhl ī Cinvad, ped nērōg ī xrad kird ud baxt ēsted.

(14) abr ī (ābgēnag) āb az zrē stadan, ud ped andarvāy rāyēnīdan, ud peymānīgīhā srešk srešk ō zamīg vixtan, ud bē dānistan ī dām ī Ohrmazd, cōnīh ī vahišt ud dušox, ud xvābarīh ī Ohrmazd ud amehrspendān ud abārīg yazdān abar dāmān ī xvēš, ud zadārīh ud murnzēnīdārīh ī Ahrmen ud dēvān abar dāmān ī Ohrmazd, ped nērōg ī xrad abērdar šāyed dānistan. (15) ud dēn ī veh ī mazdesnān, ud gōbišn ud cāšišn ī mēnōgān, ud škastan ī dēvān kālbod ī gētīgīg, ud apēdāg kirdan az vēnišn ī mardōmān, +pahlum abzār ī xrad rāy, abērdar kirīhed. (16) ud kušišn-z ud kārzār ī ērān abāg anērān, ud zanišn ī Ahrmen ud dēvān, ped nērōg ī xrad šāyed kirdan.

(17) āb-iz ī nihānīg azēr ī zamīg, xvaršēd-nigerišn kirdan, ud ō varz ud ābādānīh ud sūd ud āsānīh ud rāmišn ī mardōmān ud stōrān ud gāvān ud gōspendān, ped nērōg ī xrad šāyed burdan.

(18) ud dard ud vēmārīh ī mardōmān ud stōrān ud gāvān ud gōspendān ud abārīg gyānvarān bē šnāxtan, ud dārūg ud darmān ud tandrustīh ud āsānīh aviš burdan, nērōg ī xrad rāy, abērdar šāyed kirdan.
 
(19) ud harv mardōm kē az xrad bahrvarīh vēš, ēgiš vahišt bahr abērdar. (20) Vištāsp-iz ud Zardušt ud Gayōmard ud abārīg avēšān +kē az vahišt bahr abērdar, vēš aviš-madārīh ī xrad rāy. (21) ud Jim ud Frēdōn ud Kayus ud abārīg avēšān xvadāyān kē az yazdān varz ud nēkīh (vēš) vindād –cōn Vištāsp ud abārīg xvadāyān <kē> az dēn bahrvarīh būd – ud nē madan ī avēšān ō dēn (vahišt), ud pez hān ī ka andar xvēš xvadāy anespās būd hend, kem aviš-madārīh ī xrad rāy.

(22) ud Ahrmen-z ud dēvān ōy mard vēš frēbend, ud ō dušox nayend, kē az xrad driyuštar, ud ped xēm sabukdar. (23) pēdāg kū ōy kē ped xēm ud xōg ud varišn nēk, ēgiš spās az xrad dārišn. (24) cē pēdāg kū: Ahrmen ō Zardušt drāyīd kū: «agar az ēn dēn ī veh ī mazdesnān abāz ēstē, ēg-it hazār sāl xvadāyīh ī gētīg daham, (25) cōn ō vadagan dahyubed Dahāk dād.» (26) Zardušt purxradīh rāy ud xēm ud varišn ī frārōn <rāy> nē niyūšīd ud nē vihebīhist, ped hān viyābānīh ī guzastag Gennāg durvand frēftag ud viyābān nē būd, (27) u-š ō Ahrmen guft (28) kū «škennam ud gugānam u-t nigūsār kunam (ud nizār kunam) kālbod ī ašmāh dēvān ud druzān ud jādūgān ud perīgān, ped hōm ud barsum ud dēn ī rāst ī veh kē dādār Ohrmazd ō man cāšt.» (29) Ahrmen ka-š hān soxan ašnūd, stard ud stōb būd, ud ō dušox dvārist, ud dagr(and) zamān stard ēstād.

(30) ēn-z pēdāg kū: Ohrmazd ka Ahrmen abāg-iš hāmōyēn dām ud dahišn ped peymān frāz grift būd, pas abāg hāmōyēn yazdān ud amehrspendān hanzaman kird, u-š az hān ī xvēš xrad āzādīh guft ud hangārd.

(31) ēn-z pēdāg kū: nōh hazār sāl ī frašegirdīg dā ristāxēz ud tan ī pasēn hāmōyēn dām ud dahišn xrad dāred ud rāyēned.

(32) ud ēn-z pēdāg kū: ōy ī dušāgāh ud vadxēm mard ka vas-iz ō burzišn ud tuvāngarīh rased, pas-iz ped hān nēkīh ud pādixšāyīh burzīdan nē abāyed.
 
 

58

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē rāy ka pādixšāy-ē ī dušāgāh, pādixšāyīh rāy ī-š ast, dušāgāhīh ud halagīh abāz ō dānāgīh ud hunarāvandīh varded, (3) ud driyuš-ē ī dānāg, driyušīh rāy, dānāgīh ud kārāgāhīh ī-š ast ō halagīh ud abēsūdīh varded?

(4) mēnōg xrad pāsox kird (5) kū:
frēbīšn ud stahmagīh ī āz druz rāy, mardōmān harv kē-š xvāstag ud tuvāngarīh vēš, ped mardōmīh ī ōy soxan vēš gōbend, ud kunišn ud kirdārīh abērdar hangārend; (7) bē ped cašm ī yazdān ud amehrspendān driyuš ī avināh ud dānāg veh ud grāmīgdar kū pādixšāy ud tuvāngar ī dušāgāh.
 
 

59


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
cē āhōg ī āsrōnān, (3) ud cē āhōg ī arsēštārān, (4) ud cē āhōg ī vāstryōšān, (5) ud cē āhōg ī hudoxšān?

(6) mēnōg xrad pāsox kird (7) kū:
āhōg ī āsrōnān ahlemōgīh ud āzvarīh ud framōšīdārīh ud sūdagīh ud xvardag-nigerišnīh ud dušvurravišnīh ī ped dēn.

(8) āhōg ī arsēštārān stahmagīh ud zadārīh ud mihrōdruzīh ud +anabaxšāyandīh ud dahišīh ud abardanīh ud tarmenišnīh.

(9) āhōg ī vāstryōšān dušāgāhīh ud cašmareškīh ud vadxvāhīh ud kēnvarīh.

(10) āhōg ī hudoxšān dušvurravišnīh ud anespāsīh ud abārōn-drenzišnīh ud tundīh ud dušēvāzīh.
 
 

60

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
mardōm ped vehīh ud vattarīh kadām āšnāgdar?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
mardōm kē-š nišast ud kār abāg +vehān, u-š nām ped husravīh ud vehīh barend, mard ped vehīh hān āšnāgdar. (5) ud hān kē-š nišast ud kār abāg vattarān, u-š nām ped dusravīh barend, mard ped vattarīh hān āšnāgdar.

(6) cē guft ēsted (7) kū: kē abāg vehān peyvanned, vehīh, (8) ud kē abāg vattarān peyvanned vattarīh abāg āvared; (9) ēdōn cōn vād ī ka ō gennagīh pehikōbed, gennagīh, (10) ud ka ō hubōyīh pehikōbed hubōyīh (abāg bē āvared). (11) pas dān (/sazed dānistan) (12) kū: hān kē kār abāg vehān, vehīh pedīred; (13) ud kē kār abāg vattarān, vattarīh; (13) bē pas-iz harv do ped uzmāyišn dārišn.
 
 

61


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
rad ī mardān kē? ud rad ī zanān kē? (3) ud rad ī aspān kē? ud rad ī gāvān kē? ud rad ī vāyendagān kē? (4) ud rad ī dadān kē? ud rad ī jōrdāyān kē?

(5) mēnōg xrad pāsox kird (6) kū:
mard ī dānāg ī dēn-āstavān ī huspās ī rāstgōbišn abar hamālān rad.

(7) zan ī juvān ī drust-gōhr ī avistvār ī husrav ī huxēm ī kadag-abrōz kē šarm ud bīm nēk, xvēš pid ud niyāg ud šūy ud sālār dōst ud huzihr ud /vimēhgen??/ abar zan ī xvēš hamālān rad.

(8) asp ī arvand aspān rad.

(9) gāv ī xvarrahumand ī burzgōš ī ramagumand abar gāvān rad.

(10) cihrāb murvān rad.

(11) xargōš dadān rad.

ud gannum jōrdāyān rad.
 
 

62


(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
Kangdiz kū-gyāg ēsted? (3) var ī Jimgird kū (gyāg) kird ēsted? (4) tan ī Sām kū gyāg nibayed? (5) mānišn ī Srōš kū? (6) xar ī si-pāy kū gyāg ēsted? (7) hōm ī rist-ārāstār, kē rist pediš virāyend ud tan ī pasēn pediš kunend, kū rust ēsted? (8) Gōbedšāh ped kadām gyāg? (9) kar māhīg ped cē kār gumārd ēsted? (10) Sēnmurv āšyān kū dāred? (11) Camrōš kū gyāg nišīyed, u-š kār cē?

(12) mēnōg xrad pesox kird (13) kū:
Kangdiz ped ušastar rōn, nazd ō Sadvēs, gumārd ēsted, (14) ped vimand ī Ērānvēz.

(15) var ī Jimgird ped Ērānvēz azēr zamīg kird ēsted, (16) ud harv ēvēnag tōm ī hamāg dām ud dahišn ī Ohrmazd ī xvadāy, az mardōm ud stōr ud gōspend ud vāyendag, harv cē vehdar ud ped-vizindar, ō ānōh burd ēsted; (17) ud harv cahal sāl, az zan-ē ud mard-ē ī hān gyāg hend frazend-ē zāyed; (18) u-šān zīndagīh sesad sāl; (19) u-šān dard ud pedyārag kem.

(20) tan ī Sām ped dašt ī pišinah ×nazd ō kōf ī Damāvand; (21) ud ped hān dašt bē jōrdā ud xvarišnīg tis ī kārend ud dravend (/durend) ud pediš zīvend dā anī ×giyāh ud draxt ud urvar nēst; (22) u-š zeryōnīh frāyist dramnag. (23) ud yazdān ud amehrspendān tan ī Sām rāy nōh ud navad ud nōhsad ud nōhhazār ud nōhbēvar fravahr ī ahlavān ped pānagīh gumārd ēsted (24) kū-š dēvān ud druzān nē vināhend.

(25) māništ ī Srōš frāyist ped Arzah ud pas pez Savah ud hamāg gēhān.
 
(26) xar ī si-pāy meyān zrē ī Varkaš nišīyed (/ēsted), (27) ud hāmōyēn āb ī ō nasā ud daštān ud abārīg hixr (ud rīmanīh) vāred, ka ō xar ī si-pāy rased hāmōyēn ped vēnišn pāk ud yōšdāhr kuned.

(28) hōm ī rist-ārāstār ped zrē ī Varkaš andar hān ī zufāydum (/zufrdum) gyāg rust ēsted; (29) u-š nōh ud navad ud nōhsad ud nōhhazār ud nōhbēvar fravahr ī ahlavān (ped) pānagīh gumārd ēsted; (30) u-š kar māhīg pērāmōn hamē garded, u-š vak ud abārīg xrafstar aziš abāz hamē dāred.

(31) Gōbedšāh ped Ērānvēz andar kišvar ī Xvanirah; (32) ud az pāy dā nēmtan gāv; ud az nēmtan dā azabar mardōm; (33) ud hamvār ped +drayābār nišīyed, (34) ud īzišn ī yazdān hamē kuned, ud zōhr ō zrē rēzed, (35) (kē rāy) ped hān zōhr-rēzišnīh amar xrafstar andar zrē bē mīrend. (36) cē agar, pargast, ōy hān īzišn ī yazdān nē kuned, ud hān zōhr ō hān zrē nē rēzed, kū hān amar xrafstar bē abesihed, ēg hamē ka vārān vāred xrafstar ēdōn vāred cōn vārān.

(37) Sēnmurv +āšyān ped van ī judbēš ī vastōhmag (×visptōhmag); (38) ud hamē ka abar āxēzed, hazār tāg az hān draxt bē rōyed; (39) ud ka nišīyed, hazār tāg bē škenned, u-š tōm aziš ōsāned.

(40) Camrōš murv ham hān nazdīkīh nišīyed; (41) u-š kār ēn kū hān tōm ī az van (/draxt) ī vastōhmag (/harvisptōhmag) ī judbēš ōsāned, ōy cined, ud ānōh kū Tištar āb stāned, parganed, (42) kū dā Tištar āb abāg hān harvispīn tōm stāned, ud abāg hān vārān ped gēhān vāred.
 
 

63

 
(1) pursīd dānāg ō mēnōg xrad (2) kū:
kadām hān kirbag ī az kirbagān meh ud veh (ud arzumanttar ud sūdumanttar), u-š tis-iz (ranz ud) uzēnag ped-kār nē abāyed?

(3) mēnōg xrad pesox kird (4) kū:
andar +yazdān (ud vehān) spāsdār būdan; (5) ud harv kas rāy nēkīh abāyistan; ((6) ud andar harv gāh ud zamān, Ohrmazd ped dādārīh, ud Ahrmen ped murnzēnīdārīh, menīdan ud andar āyād dāštan; (7) ud ped astīh ī yazdān ud dēn ud ruvān ud āmār ī ped stwš, ud būdan ī ristāxēz ud tan ī pasēn abēgumān būdan.) (8) (māyagvardum) ēn (kirbag) az harv kirbag meh ud veh (ud arzumanttar ud sūdumanttar), u-š ēc (ranz ud) uzēnag ped kār nē abāyed.

drūdīh ud bōxtagīh
 
 

 

Postscript


The Pāzand-Sanskrit postscript may be attributed to Nairyōsangh:
parisamāptaṃ praṇāmena, samādhānena, pramodena, pārthivatvenaca sarveṣāṃ uttamānāṃ sadācāriṇāṃ; tasmaica yadarthaṃ samālikhitaṃ susiddhiḥ suvaktṛtvaṃ bhūyāt; paścāt varṣaśatikāt sārddāt putraṇāṃ putrebhyo dīnīyebhyaḥ saṁpādayitā bhūyāt, svāminaḥ kāmena.
yasyaca sā yā mahāguṇā na buddhiḥ, tasyaca sā mahāguṇā etasmāt bhavati. buddhiśca apetvidyā, durbalā; vidyāca apetabuddiḥ ajaṁgāmā.
 
Postscript (in Pāzand), L 19 (Z & P 19) = the postscript of the CK:
frazaft ped drūd ud šādīh ud urvāhmīh ud pādixšāyīh ī hamāg vehān ī frārōnān. ō ōy kē rāy nibišt hujahišnīh humurvāgīh bād. pas az sāl sad-u-panzāh ō frazend frazend ī dēnīg ī xvēš abespārdār bād. ped yazdān kām. kē-š hān ī mahist hunar bē baved. xrad ī abēfrahang driyuš, ud frahang ī abēxrad armēšt.
 
 

Colophons


K 43

frazaft ped drūd ud šādīh ud rāmišn andar rōz ī šahrever ud az māh ī ābān az sāl ī nōhsad sīh-u-ašt ī Yazdegird ī šāhān šāh. man /Mihrābān/ ī anōšagrvān ī Rustahm ī Šahriyār nibišt, xvēšīh ī xvēš rāy, az pecēn ī dastvar Xvarrahpērōz Aspendyār ī Xvarrahpērōz; ud /ōy/ az pecēn ī dastvar /Yazdayyār/ (Šahriyār??) ī Vēzan ī Husravšāh; ud ōy ēn and vāzagīhā az pecēn ī vahištbahr Māhvindād ī /Narmāhān/ (Nerīmān??) ahlav-ruvān nibišt ēstād, ud az kišvar ī Hindūgān bē ō amā rasīd, amāh-iz nibišt. ped yazdān kām bavād.
 

L 19 (Z&P 19)

frazaft ped drūd ud šādīh ud rāmišn [ud frazāmēnīd].
man dēnbannag hērbed /Yazdayyār/ (Š
ahriyār??) ī /Emēd??/ ī Neryōsang nibišt.